Eigenaar kinderdagverblijf Estro sloot miljoenendeal met zichzelf

Foto ANP

Onderhandelen met jezelf – dat kan over een stuk taart, een vrije middag of een laatste biertje. Maar dat kan óók over een miljoenentransactie, zo blijkt uit het eerste faillissementsverslag over Estro, het grootste kinderopvangbedrijf van Nederland. Dat ging eerder deze maand failliet, maar maakte direct een doorstart onder de naam Smallsteps. De nieuwe eigenaar is dezelfde als de oude: investeringsmaatschappij HIG. “In zekere zin”, schrijft curator Wouter Jongepier, “onderhandelde HIG dus met zichzelf.”

Faillissementsverslag Estro

De zorgvuldig voorbereide doorstart van Estro leidde tot verontwaardiging onder werknemers, ouders en concurrenten die Estro ook wel hadden willen overnemen. Een voorgekookt onderonsje, speculeerden ze, waarin eigenaar HIG vooral aan zichzelf dacht. Het gisteren gepubliceerde verslag geeft eindelijk openheid over wat er nou echt voorafging aan het faillissement van Estro en de doorstart die daar razendsnel op volgde.

HIG heeft “exclusief” en “geruime tijd” de kans gehad om in stilte een bod voor te bereiden – op een bedrijf waar het toen dus al een van de eigenaren van wás. “Belangstelling bij derden is niet (serieus) in kaart gebracht”, concludeert de curator.

Hoe heeft HIG dit spel gespeeld? En is dat eigenlijk wel de bedoeling, zo’n exclusieve ‘onderhandeling’ van één partij met zichzelf?

Het plan: Project Butterfly

Al eind vorig jaar zag Estro grote financiële nood aankomen, blijkt uit het verslag van de curator. Omdat nieuwe financiering niet lukte, smeedde het bedrijf een ander plan. Codenaam: Project Butterfly. Estro zou failliet gaan en daarna direct een zorgvuldig voorbereide doorstart maken.

In deze nieuwe faillissementsvorm, een zogenoemde ‘pre-pack’, wordt al voor faillissement een ‘beoogd curator’ benoemd. Die kijkt mee terwijl het bedrijf zelf – Estro in dit geval – onderhandelt met een potentiële koper. Zijn betrokkenheid zou de kans op een succesvolle doorstart vergroten en op die manier zo veel mogelijk opbrengsten realiseren voor de schuldeisers.

Het eerste, en tweede bod

Maar het eerste bod dat HIG uitbracht, op 17 juni, was “buitengewoon teleurstellend”, schrijft de curator. De daaropvolgende onderhandelingen tussen Estro en HIG verliepen “zeer moeizaam”. Ruim een week later, op 26 juni, trok HIG zich terug als bieder.

Diezelfde dag deed een ándere eigenaar van Estro, investeringsmaatschappij KKR, een hoger bod – dat “een paar uur later” plotseling werd overtroffen door “een sterk verbeterd voorstel”. Ineens had HIG toch meer geld over voor een doorstart: 6 miljoen euro.

Geen sprake van meerdere gegadigden

Eigenlijk is het niet de bedoeling: een eigenaar die exclusief met zichzelf onderhandelt over een doorstart. “Meerdere potentiële gegadigden” moeten worden benaderd in een pre-pack, schrijft curator Jongepier. Daarvan is “geen sprake geweest”. Een curieuze gang van zaken, die hij “nader” zal onderzoeken.

Bovendien had niet alleen HIG een belang bij het slagen van de opzet, maar ook de bestuursvoorzitter van Estro, Jean-Pierre Bienfait, en een van de commissarissen. Zij konden aanblijven als HIG eigenaar zou blijven. Onder druk van de curator zijn Partou en Humanitas, twee grote concurrenten, uiteindelijk nog gevraagd een bod te doen, maar zonder resultaat.

Een ‘gemankeerd’ biedingsproces

Het biedingsproces was “gemankeerd”, schrijft de curator. Zó gemankeerd, dat hij heeft overwogen op te stappen. In overleg met de rechtbank is hij toch doorgegaan, vanwege de “maatschappelijke consequenties”. Een ongecontroleerd faillissement zou leiden tot ouders en kinderen voor dichte deuren en massaontslag.

Door de doorstart blijven 250 vestigingen open en behouden 2.600 van de 3.600 werknemers hun baan. Het was “de beste oplossing” onder deze omstandigheden, zegt curator Jongepier aan de telefoon. Maar zeker niet ideaal. Die exclusieve positie van HIG – “dat had beter gekund”.