‘Boycot WK 2018 zou Poetin tot in zijn ziel kunnen raken’

Het WK voetbal in 2018 in Rusland staat ter discussie. Duitse politici denken dat sportieve sancties meer indruk zullen maken dan economische.

In de internationale politieke arena gaan stemmen op om het wereldkampioenschap voetballen van 2018 in Rusland te boycotten. Vooral politici in Duitsland menen dat het niet verantwoord is als een dergelijk groot sportevenement daar zal worden georganiseerd. „De FIFA zou moeten nadenken of Moskou wel een geschikte kandidaat is, als het niet eens veilige vluchten kan garanderen”, zei Michael Fuchs, doelend op de ramp rond vlucht MH17, van regeringspartij CDU tegen de Duitse krant Handelsblatt. De politicus denkt dat een sportieve sanctie een groter effect zal hebben dan economische maatregelen.

Daar is sportmarketingdeskundige Frank van den Wall Bake het helemaal mee eens. Hij vertelt dat Poetin gevoelig zal zijn voor een collectieve boodschap van de internationale sportwereld. „Ik ben ervan overtuigd dat je hem in zijn ziel raakt als de complete sportwereld Rusland de rug toekeert. Poetin is echt een sportgek. En hij gebruikt de sport ook voor zijn macht. Nu staat 80 procent van de Russen nog achter hem, maar als je de grote sportevenementen afneemt van Poetin, verliest hij veel geloofwaardigheid. Maar dan moet wel de hele sportwereld achter zo'n boycot staan.”

En die kans lijkt klein. In andere landen zijn de geluiden over een boycot minder hevig. De Engelse voetbalbond FA vindt het bijvoorbeeld nog te vroeg om het WK in Rusland ter discussie te stellen. Volgens FA-voorzitter Greg Dyke moet er voor zo’n beslissing naar de lange termijn gekeken worden.

Ook de Nederlandse KNVB wil zich vooralsnog niet mengen in een politieke discussie. Eerder liet de voetbalbond in een verklaring weten zich ervan bewust te zijn dat een toekomstig WK in Rusland emoties oproept bij alle voetballiefhebbers en nabestaanden van de vliegramp in Nederland, maar dat stilstaan bij dit „immense verlies” nu voorop staat.

„De KNVB vindt het dan ook meer gepast om de discussie over een toekomstig WK in Rusland op een later moment te voeren, zodra het onderzoek naar de ramp is afgerond.”

Ook partijen in de Tweede Kamer laten zich nog niet uit over de wenselijkheid van een voetbalboycot. „Ik kan me de discussie erover heel goed voorstellen”, zegt SP-kamerlid Renske Leijten. „Als ik de recente beelden zie van een lachende Poetin met FIFA-voorzitter Blatter, dan zie je gewoon dat voor die mensen voetbal boven alles gaat. Maar wij hebben nu als eerste prioriteit het terughalen van de slachtoffers. En daarna het onderzoek naar de toedracht. Als dat allemaal duidelijk is, komt de vraag of het politiek wenselijk is om over vier jaar naar Moskou te gaan.”

Ook D66 houdt het kruit voorlopig droog. „Eerste prioriteit is het naar huis brengen van de slachtoffers, het onafhankelijk onderzoek en het bepalen van de vraag wie verantwoordelijk is voor deze misdaad”, aldus D66-woordvoerder Sjoerd Sjoerdsma. „De discussie over het WK voetbal in 2018 en de rol van de FIFA vindt wat mij betreft op een later moment plaats.”

Volgens een woordvoerder van de CDA-fractie zal een boycot van het toernooi zeker discussie in de fractie opleveren. „Maar het is nog niet duidelijk wat daar de uitkomst van wordt.”

De kans dat de FIFA het toernooi uiteindelijk daadwerkelijk Rusland ontneemt lijkt klein, beseft ook Van den Wall Bake. „Er wordt dan geredeneerd dat sport en politiek gescheiden moeten blijven. Maar dat is je reinste waanzin, want vandaag de dag zijn sport en politiek totaal met elkaar verweven. Er zitten vele hoge politici bij sportwedstrijden en sport wordt door hen ook gebruikt, en misbruikt, voor politieke doeleinden.”