Werken totdat je niet meer kunt

Nog nooit veroorzaakten stressklachten zo veel verzuim als in de eerste helft van dit jaar. Erg, toch?Bedrijven vinden werkdruk vooral een probleem van de werknemers

illustratie tomas schats

De zoveelste reorganisatie. Je mag voorlopig blijven – wat een opluchting. Maar dat gevoel verdwijnt snel als je dag na dag overwerkt. Je moet wel, want dezelfde hoeveelheid werk moet met minder mensen worden gedaan. Je kunt niet verzwakken, doelen moeten worden gehaald. Je wordt opgeslokt door je computerscherm, tijdens de lunch werk je door. Je reageert geïrriteerd en bent gespannen. Je piekert, slaapt slecht en loopt constant achter de feiten aan.

Werkdruk of werkstress. Steeds meer mensen hebben er last van en melden zich daarom ziek, zo blijkt uit onderzoek van arbodienstverlener ArboNed op basis van ruim één miljoen werknemers. Van de 4,6 miljoen verzuimdagen in de eerste helft van dit jaar, kwam 10 procent door stress. Dat is acht keer zoveel als in 2009.

Niet eerder veroorzaakten stressklachten zo veel verzuim als in de eerste helft van dit jaar, zegt Corné Roelen, bedrijfsarts en epidemioloog bij ArboNed. Die ziektedagen kostte de ‘bv Nederland’ in dat half jaar veel geld, bijna 800 miljoen euro – daarin zijn de kosten van behandeling nog niet meegerekend. Het stressgerelateerd verzuim nam vooral toe in de sectoren onderwijs, zorg, ICT en financiële instellingen.

Door de crisis moeten veel bedrijven het met minder mensen doen. Ook zorgt het combineren van werk en privé voor veel stress, zegt Roelen. In zijn spreekkamer merkt hij dat mensen de zorg voor kinderen of mantelzorg moeilijker kunnen combineren met werk.

Het onderwerp werkdruk krijgt steeds meer aandacht. Zo werd in mei de campagne ‘Herken de druppel’ over arbeidsbelasting gepresenteerd door Lodewijk Asscher (Sociale Zaken, PvdA). En begin november is de ‘Week van de werkstress’. Genoeg belangstelling, maar doen bedrijven er genoeg aan om klachten over werkdruk daadwerkelijk tegen te gaan?

„Nee, het is bij veel bedrijven geen item”, zegt Carolien Hamming, directeur van het CSR Centrum voor Stressmanagement. „Ik hoor in mijn netwerk vaak dat managers er geen aandacht voor hebben. Eigenlijk vinden bedrijven werkdruk een probleem van de werknemers zelf.”

De cijfers geven haar gelijk. Een groot deel van de Nederlandse werknemers vindt dat bedrijven niet genoeg doen, zo blijkt uit onderzoek van TNO uit 2012. 40 procent van de ondervraagde werknemers zegt dat aanvullende maatregelen op het gebied van werkdruk en werkstress nodig zijn.