Oud-militair met ‘groot hart’ leidt Australisch team

Oud-generaal Angus Houston (67) leidt het Australische onderzoeksteam in Oost-Oekraine. Houston is voor Nederland een oude bekende, uit Uruzgan.

Oud-generaal Angus Houston (rechts) met de Australische premier Tony Abbott, in april tijdens een persconferentie over de zoektocht naar de verdwenen Maleisische vlucht MH370, die door Houston werd gecoördineerd. Foto EPA

Op het afscheid van Angus Houston als commandant der strijdkrachten van Australië deed toenmalig premier Julia Gillard een bekentenis. „Ik ben een beetje verliefd op u”, zei Gillard. Daarna waarschuwde ze Houstons echtgenote. „Elke Australische vrouw is stiekem een beetje verliefd op uw man.”

De gepensioneerde luchtmachtgeneraal Angus Houston (67) is door de Australische premier Tony Abbott benoemd tot het hoofd van de Australische delegatie die meewerkt aan het onderzoek naar het neerschieten van vlucht MH17. Hij zal daarbij nauw samenwerken met het Nederlandse team. De kalme Houston staat Down Under bekend als ‘de militair met het grote hart’.

Houston is een man van aanzien in Australië, die wordt geprezen om zijn moed, integriteit en betrokkenheid. Zo staat hij er om bekend dat hij jaren na de dood van Australische militairen nog brieven schrijft aan de weduwe of weduwnaar, vertelt Neil James. Hij is directeur van de militaire denktank Australia Defence Association en kent Houston al dertig jaar.

Als helikopterpiloot redde Houston in een zware storm – niet zonder gevaar voor eigen leven – drie passagiers van een zinkend schip. En tijdens een parlementair onderzoek naar een incident met bootvluchtelingen deinsde Houston er niet voor terug om zijn baas te bekritiseren. De minister van Defensie had al weken geroepen dat een groep bootvluchtelingen kinderen overboord had gegooid om gered te worden. Angus Houston zei dat daar niets van klopte. Het zou het einde van zijn carrière betekenen, dachten velen. „Ik vond dat ik de waarheid moest vertellen”, zei Houston.

Angus Houston werd als Allan Houston geboren op het platteland van Schotland. De jonge Allan wilde gevechtspiloot worden in de Britse Royal Air Force, net als zijn vader. Hij werd echter afgekeurd, omdat hij met zijn 1 meter 96 niet in de cockpit paste.

In de jaren zestig hingen in veel Britse steden billboards met teksten als ‘Australië – het land van belevenissen’. Houston pakte zijn koffer en ging aan de slag in West-Australië, op een boerderij. Na overstromingen en jaar van droogte stapte hij geruïneerd een wervingskantoor van de luchtmacht binnen. Vanwege zijn accent kreeg hij van zijn nieuwe collega’s de oer-Schotse naam Angus.

Bij de luchtmacht klom hij snel op en werd in 2001 gepromoveerd tot generaal. Het was een opvallende keuze: tot dan toe was die functie voorbehouden aan ambitieuze oud-straaljagerpiloten.

„Houston was de beste kandidaat”, zegt Neil James. „Hij had veel ervaring, en anders dan gevechtspiloten heeft Houston in de lucht altijd met andere mensen gewerkt. Ik denk dat hij daardoor goed in een team kan werken, en iedereen de ruimte geeft.”

James omschrijft Houston als „een verschrikkelijk aardige kerel”. „Maar je wilt niet bij hem in de buurt zijn als hij boos is.” Toen er een aantal misbruikzaken in het Australische leger opdook, werd Houston overigens verweten niet stevig genoeg op te treden.

Houston is een oude bekende van de Nederlandse militaire en ambtelijke top. Nederland werkte in de Afghaanse provincie Uruzgan nauw samen met Australië. Tussen 2006 en 2010 vielen zo’n 1500 Australiërs onder Nederlands commando in Uruzgan. Houston coördineerde die inzet. Houston werd in 2011 ook onderscheiden met een Nederlandse ridderorde, onder meer omdat hij in korte tijd 25 Australische pantserwagens voor de Nederlandse troepen had weten te regelen.

Ook na zijn pensionering wordt nog regelmatig een beroep op Houston gedaan. Hij leidde een parlementair onderzoek naar mensensmokkel en coördineerde de zoektocht naar het andere, nog steeds vermiste vliegtuig van Malaysia Airlines.

De Australische krant The Age omschreef de functie van de gepensioneerde generaal met de zin „Houston, we have a problem.”