Wat beweren de Amerikanen over de toedracht?

„We hebben heel veel bewijs”, zei de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken John Kerry twee dagen geleden in een interview met de Amerikaanse televisiezender CBS.

Dat klonk zelfverzekerd. Maar ondanks het feit dat de Verenigde Staten met de vinger wijzen naar de pro-Russische separatisten, heeft ook Washington nog geen sluitend dossier van de ramp met vlucht MH17.

„Het is waarschijnlijk”, zo meldden de VS twee dagen geleden in een verklaring, „dat vlucht MH17 werd neergehaald door een SA-11 luchtdoelraket vanaf gebied dat onder controle staat van de separatisten”.

Wat weten de Amerikanen? Of beter gezegd: wat zéggen ze weten?

Op het moment dat vlucht MH17 vorige week donderdag van de radar verdween, detecteerden Amerikaanse sensors de lancering van een luchtdoelraket in het zuidoosten van Oekraïne. De Amerikanen „denken” dat dit een SA-11 was. De VS zeggen niet welke systemen de lancering hebben gezien.

Volgens de VS gaat er een stroom aan wapens van Rusland naar de separatisten. Een week geleden zou een konvooi van 150 voertuigen de grens zijn over gekomen, met tanks, pantserwagens, artillerie en raketwerpers. De verklaring meldt niet of er in het konvooi ook een SA-11 ‘Boek’ systeem zat. Wel zeggen de VS over informatie te beschikken dat het Russische leger separatisten heeft getraind in het gebruik van luchtafweergeschut.

Uit filmpjes en foto’s op sociale media zou blijken dat op de ochtend van de crash een SA-11 systeem onderweg was in de plaatsjes Snezjnoje en Torez. Bij dat laatste dorp stortte vlucht MH17 neer.

De Oekraïense regering heeft telefoongesprekken van separatisten getapt, en online gezet. Uit de transcripties blijkt dat de rebellen bezig waren met het verplaatsen van een SA-11. In een ander opgenomen gesprek lijken de separatisten te melden dat ze per ongeluk een verkeersvliegtuig hebben neergehaald. Analyse van de Amerikaanse inlichtingendiensten heeft uitgewezen dat de gesprekken authentiek zijn, aldus Washington.

Meteen na de crash claimden de separatisten via een Twitter-account dat zou toebehoren aan rebellenleider Strelkov, dat er een Oekraïens militair transportvliegtuig was neergehaald. Nadat duidelijk werd dat een verkeersvliegtuig was neergestort, werd dit bericht verwijderd. Ook andere berichten waarin de separatisten meldden dat ze een SA-11 in handen hadden, verdwenen van sociale media.

De Oekraïense strijdkrachten beschikken ook over de SA-11, maar Washington „weet bijna zeker” dat er geen Oekraïense systemen binnen het bereik waren van vlucht MH17.

Een video op internet laat een SA-11 systeem op een oplegger zien. Volgens de Amerikanen zijn het beelden van na de crash, en laten ze zien hoe het luchtafweersysteem terug over de grens met Rusland wordt vervoerd.