Zomergasten met Freek gemist? Vier momenten om over mee te praten

Heb je Zomergasten gemist? En wil je toch kunnen meetwitteren over de uitzending van gisteravond? We zetten de belangrijkste momenten voor je op een rijtje, compleet met kant-en-klare tweets.

Freek nam de regie in handen

Freek, die Zomergasten in 1996 zelf een seizoen presenteerde, had vooraf goed nagedacht wat hij wilde vertellen. Vanaf de eerste minuut nam hij de regie van de uitzending in handen. “Ik wil ‘m graag even tegenover het volgende fragment stellen, misschien dat je dat meteen nú er achteraan kunt gooien”, instrueerde hij presentator Wilfried de Jong direct na het eerste fragment, een stom filmpje van Charlie Chaplin.

Net als in zijn voorstellingen liet Freek zich daarbij niet te ver van zijn uitgestippelde pad brengen door plotselinge heftige gebeurtenissen, zoals de ramp in Oekraïne, waar hij later in de uitzending niettemin meermaals op zou terugkomen.

“Vaak ben ik het toneel op gegaan terwijl er iets heftigs en verschrikkelijks aan de hand was, en dan heb je dezelfde tekst. Maar die krijgt een enorme lading door wat er gebeurd is.”

“Er zijn grenzen aan humor, en dan is de bereidheid bij het publiek om te schakelen niet groot. Men wil dan eigenlijk bevestigd worden in zijn treurnis en zijn mededogen en zijn wanhoop over wat er gebeurd is. En dat is natuurlijk nu ook voelbaar.”

Tweet dit moment

Niet de kunstenaar, maar Freek zelf zat aan tafel

De regie kreeg Wilfried in handen toen Freek (vanaf 1.20’00″) een gedicht voordroeg dat hij schreef na de dood van zijn kleindochter. Een gedicht waar Freek tevreden over was, maar zich tegelijk voor zei te schamen.

“Je maakt gebruik van iets verschrikkelijks. Je verheft je op de dood. Misschien is dat wel de menselijke opdracht. Ik heb ook wel gezegd: “Als je vraagt, wat is de zin van het leven? Dat is dat je je lijden vormgeeft.”

Toen Wilfried doorvroeg over de dood in 1973 van Freeks pasgeboren zoon en de ruimte die Freek toen niet, en nu wel aan zijn emoties kon bieden, zat niet meer de kunstenaar of de predikantenzoon, maar Freek zélf bij Wilfried aan tafel.

Tweet dit moment

Recept voor een geslaagd leven: concentratie, vertrouwen, discipline

En toch zou Freek Freek niet zijn als hij de kijker niet een boodschap had willen meegeven. Die formuleert hij na na 1.50’00″ als introductie bij een fragment uit de Britse documentaireserie The Choir: Military Wives, waarin de vrouwen van Afghanistan-gangers een koor vormen. “Hier komt wat ik wil betogen vanavond dan een beetje bij elkaar.”

Voor een succesvol leven, redeneert Freek, zijn drie dingen nodig: het begint met vertrouwen (“de basis om je te kunnen gaan uiten”), en je hebt concentratievermogen en discipline nodig om daarop te kunnen bouwen: “Als je iets wil moet je er niet voor terugdeinzen om het zes uur achter elkaar te doen.”

Tweet dit moment

‘Een angry old man is een grumpy old man’

Hoe kijkt Freek naar de kritiek die hij de laatste jaren krijgt? Een fragment van de oude komiek Danny Kaye vormde na twee uur en een kwartier de aanleiding voor de precaire vraag naar zijn houdbaarheid: “Wanneer wordt het kijken naar een oude komiek nou niet meer mooi, maar wanneer wordt het voor jou zielig?”

“Ik krijg ongewild vanuit het land voortdurend suggesties van ‘ik zou er maar eens mee ophouden als ik jou was’. Zolang het nog zo gaat zoals het gaat heb ik geen enkele aanvechting om ermee op te houden.”

“Ik denk dat een heel groot deel van het publiek geen enkel idee heeft wat ik gedaan heb in de loop der jaren. Men hangt tegenwoordig wie ik ben en wat ik doe op aan een paar kleine incidenten op televisie. Vijf minuten tegenover honderdtwintig uur materiaal.”

Heeft Freek de aanvaring met het publiek ook niet een beetje nodig, zoals bondscoach Louis van Gaal vecht met de pers?

“Ik heb natuurlijk ook conflicten opgezocht. Maar daar kwam ik natuurlijk vroeger beter mee weg dan de laatste tijd. Vroeger deed ik precies hetzelfde, en dan was je een angry young man en dat schijnt leuk te zijn, maar een angry old man is een grumpy old man.”

“Ze moeten me maar aan één ding afmeten: aan wat ze in de zaal zien, tussen acht en elf. En als ze dat niks vinden, dan moeten ze gewoon wegblijven.”

Tweet dit moment

Bekijk hieronder de hele uitzending terug: