Poetin toont groot gebrek aan respect voor de slachtoffers

Afgelopen dagen is pijnlijk duidelijk geworden wat de relatie tussen Nederland en Rusland waard is: veel geld, dat is bekend, maar verder bar weinig. In dit uur van grote nood voor Nederland heeft Rusland dagenlang geweigerd te doen wat vanzelf had moeten spreken – zo niet om Nederland te helpen, dan wel uit elementaire menselijkheid.

Rusland had zich meteen na het drama kunnen en moeten inspannen om de snelle berging mogelijk te maken van de slachtoffers van de ramp met vlucht MH17. Het staat buiten kijf dat Moskou invloed heeft op de separatisten die het gebied beheersen waar de brokstukken van het toestel en de stoffelijke resten zijn neergekomen. Maar Moskou heeft die invloed niet gebruikt. Terwijl de lichamen van de Nederlandse en andere slachtoffers dagenlang in de hitte in het open veld lagen, maakten de pro-Russische separatisten snelle berging en grondig onderzoek onmogelijk – en Rusland liet het gebeuren.

Daarmee toonde president Poetin een huiveringwekkend gebrek aan respect voor alle slachtoffers, hun nabestaanden en de regeringen van de landen waar ze vandaan komen. Ook toonde hij met zijn opstelling minachting voor het onderzoek dat de ware toedracht van de ramp boven water moet brengen. Zo’n onderzoek is nu vrijwel zeker ernstig gecompromitteerd.

In een telefoongesprek met premier Rutte zou Poetin gisteravond volledige medewerking hebben toegezegd om te zorgen dat de trein waar zo’n 200 lichamen naar zijn overgebracht, kan vertrekken uit het rebellengebied. Ook zou hij zich inspannen om onderzoekers en bergingswerkers toegang te geven tot het rampgebied. Het is te hopen dat het niet bij woorden blijft. Maar ook als Poetin zijn woorden deze keer in daden omzet, blijft het onvergeeflijk dat het zolang heeft moeten duren.

„Wie het onderzoek hindert heeft iets te verbergen of geen hart – of allebei”, zei de Duitse minister van Buitenlandse Zaken Steinmeier gisteren terecht. Hoewel nog niet met zekerheid valt vast te stellen waardoor het vliegtuig is neergestort, zijn er veel aanwijzingen dat het uit de lucht is geschoten door een raket van de separatisten, al dan niet met Russische hulp. Dat zou een grote terreurdaad zijn, die niet onbestraft mag blijven.

Terwijl de berging van de stoffelijke overschotten nu echt heel snel moet gebeuren, is ook van wezenlijk belang dat niets het forensisch onderzoek in de weg wordt gelegd. De toedracht van deze ramp moet duidelijk worden, de daders en medeplichtigen moeten bestraft worden. Bij voorkeur door een rechter in Den Haag.