Omvliegen of niet, dat wordt per vlucht bepaald

luchtvaartdeskundige

‘De kans dat iemand een crash als deze overleeft is nul.’

Gisteravond rond acht uur, enkele uren na de crash van de gecombineerde vlucht van Malaysia Airlines (MH17) en KLM (KL4013) van Amsterdam naar Kuala Lumpur, deelde KLM mee „als voorzorgsmaatregel” voorlopig niet boven Oekraïne te vliegen. Is het sowieso wel verstandig over conflictgebieden heen te vliegen, is de vraag aan luchtvaartdeskundige Benno Baksteen. „Omvliegen kost tijd en geld”, zegt hij. „Er zijn veel conflicten op de wereld en per keer wordt bekeken wat de beste route is.”

Moeten vliegers vaak risicogebieden mijden?

„Soms wordt een luchtruim gesloten, zoals in het geval van Irak. Dan vlieg je eromheen. Er werd met verkeersvliegtuigen over Afghanistan heen gevlogen, onder begeleiding van AWACS-toestellen [vliegende radarstations] van de Amerikanen.

„In Oekraïne hebben strijdende partijen al eerder vliegtuigen en helikopters neergehaald. Maar die vlogen allemaal op geringe hoogte. Op één tot twee kilometer, terwijl een verkeersvliegtuig op deze route tien tot twaalf kilometer hoog vliegt.”

British Airways vloog al wél om.

„Elke luchtvaartmaatschappij heeft een securityafdeling en die maakt een eigen afweging. Het is niet gek dat andere luchtvaartmaatschappijen er wél overheen vlogen. Op zoiets rekende je tot gisteren niet in je analyses.”

Wat kan er gebeurd zijn?

„Ik heb geen idee, het is niet mijn expertise. Je kunt je voorstellen dat de strijdende partijen er belang bij hebben om vliegtuigen neer te halen, bijvoorbeeld omdat ze de andere partij bevoorraden. Maar een toestel dat op tien kilometer hoogte vliegt, is geen bedreiging. Het kan een fout zijn geweest, een vergissing van iemand die een wapensysteem bedient.”

Dit is de tweede crash van Malaysia Airlines in korte tijd. Komt zo’n luchtvaartmaatschappij hier overheen?

„Die vorige crash heeft niets met dit geval te maken. Daar heeft vermoedelijk iemand aan boord opzettelijk iets verkeerd gedaan. Dit toestel is waarschijnlijk door strijdende partijen geraakt. Ze hadden evengoed een toestel van KLM of van Lufthansa kunnen raken. Die vliegen dezelfde route, naar andere bestemmingen.”

Kun je als passagier een crash als deze overleven?

„Nee. Die kans is nul. Wordt een vliegtuig door een raket in de motor geraakt, dan kan het nog landen en heb je een kans om te overleven. In dit geval niet.”