Liever op een boot dan achter de piano

Van conservatoriumstudent in Athene tot topzeilster in Nederland. Stuurvrouw Afrodite Kyranakou (22) heeft er al een heel leven opzitten. Gisteren won ze met haar zeilpartner een belangrijke race in het 470-klassement.

Het zeilduo Afrodite Kyranakou (rechts) en Anneloes van Veen in actie op een 470-boot. Foto Soenar Chamid

Soms, als ze op een rustig moment haar ogen sluit, klinkt de zee als muziek: de wind, het ritme van de golven, het geluid van de boot. „Wist je dat je kunt horen hoe snel je vaart?”

Voor een vrouw van 22 jaar heeft Afrodite Kyranakou er al een heel leven opzitten: van pianist aan het conservatorium en psychologiestudent in Athene tot topzeilster in de Nederlandse kernploeg. Op jonge leeftijd stond ze voor een aantal dilemma’s: wordt het de piano of de boot? En blijft het Griekenland, of wordt het Nederland?

In Medemblik, aan het frisse IJsselmeer, toont ze haar vingers: stijf, kapot en ruw met een laag eelt, het gevolg van dagelijks sjorren aan schoten en ander touwwerk, in weer en wind. Diezelfde vingers brachten enkele jaren geleden Griekse muziekliefhebbers in vervoering met Chopin en Mozart. „Zeilen maakt je vingers kapot. Ik kan ze niet meer zo snel bewegen. Sommige vingers voel ik niet eens meer, door het vele knijpen.”

Spijt heeft ze niet van haar keuzes. „Als concertpianist moet je twaalf uur per dag spelen. Ik hou van muziek, maar dat zou ik niet leuk vinden. Zo veel uren kan ik wél op het water zitten. Met zeilen zie je de hele wereld, dat verveelt niet.”

Als meisje van negen had ze nog weinig met zeilen. „Ik had het altijd koud. Bleef liever thuis tekenfilms kijken.” Toch raakte ze geïntrigeerd door het spel met de golven en de wind, en raakte ze verslingerd aan de sport. „We woonden tien minuten van de haven van Saronikos, dus ik fietste elke dag na school naar mijn zeilbootje.”

Haar jeugd aan de Saronische Golf, ten zuiden van Athene, werd een ingewikkeld vlechtwerk tussen pianospelen en zeilen. Toen haar ouders in 2005 uit elkaar gingen verhuisde haar moeder naar Nederland. Zelf bleef ze in Griekenland. „Ik koos voor mijn eigen toekomst, niet voor de familie. Ik wilde het pianospelen niet opgeven.”

Haar keuze had grote consequenties. „Ik speelde vier, vijf uur per dag piano. Daarnaast zeilde ik en ging ik naar school. Eigenlijk had ik als kind geen sociaal leven, ik had niet veel vrienden. Als ik nu terugkijk, was dat misschien niet zo goed; ik heb niet echt als kind geleefd. Maar het harde werken heeft me ook de muziek gebracht. En het zeilen; dat is mijn sociale leven.”

De sprong naar een ander leven

In 2010, toen de economische crisis Griekenland in haar greep nam, waagde Afrodite Kyranakou alsnog de sprong naar een ander leven. „Ik miste mijn moeder. En het leven in Griekenland werd moeilijker, zeker met een dure sport als zeilen.” Bovendien kwam ze door alle stakingen niet verder op de universiteit in Athene, waar ze destijds psychologie studeerde.

In het Engelse Weymouth, waar in 2012 de olympische zeilwedstrijden werden gehouden, stapte ze af op Jacco Koops, destijds de coach van het succesvolle 470-duo Lobke Berkhout en Lisa Westerhof. „Ik zei: ik wil in Nederland zeilen. Wat moet ik daarvoor doen?”

In Nederland maakte ze al snel indruk, toen ze met Jeske Kisters in 2012 jeugdwereldkampioen werd in de 470-klasse. Inmiddels vormt ze een vast koppel met Anneloes van Veen, met wie ze afgelopen week het EK in Griekenland zeilde – toevallig precies in de wateren waar ze ooit leerde zeilen. „Dat is best bijzonder. We trainden daar op dat mooie, blauwe water. Ik voelde me weer even dat kleine meisje.”

Ze zeilde er bovendien voor het eerst officieel als Nederlandse – twee weken geleden kreeg ze haar paspoort. Maar Afrodite Kyranakou voelt zich al langer Nederlandse: de taal spreekt ze vloeiend, ze studeert rechten in Amsterdam en voelt zich thuis op de Noordzee. „Nederland zit nu meer in mijn hart dan Griekenland. Ik heb wel een Grieks temperament, maar veel Griekse eigenschappen passen niet goed bij mij. Ik wil bijvoorbeeld altijd op tijd zijn, veel Grieken komen standaard tien minuten te laat. Ik denk ook dat ik eerlijker ben dan de meeste Grieken. Nederlanders vertellen de waarheid, ook al doet het pijn. Grieken zeggen eerder iets achter je rug om, of ze zeggen niets.”

Ze vonden mij een landverrader

Haar overstap naar Nederland werd Kyranakou aanvankelijk niet in dank afgenomen. „De Griekse zeilers vonden mij een beetje een landverrader. Maar inmiddels begrijpen ze mij. In Griekenland hebben goede zeilers minder kansen, omdat er geen geld is. De laatste jaren kunnen ze niets meer bereiken. Ik heb zo veel geluk gehad. Met Anneloes en met de mensen in Nederland die mij hebben geaccepteerd. Het Watersportverbond ziet mij als een Nederlandse meid die naar de Olympische Spelen wil.”

En in Anneloes van Veen vond ze een zeilpartner die ze in Griekenland nooit had kunnen vinden, in meerdere opzichten. „Anneloes is 1,77 meter lang, dat is zeldzaam in Griekenland. Bovendien is het daar moeilijk iemand te vinden die fulltime wil zeilen, vanwege de economische situatie. De meesten kiezen voor een bijbaantje. Anneloes ken ik al vanaf mijn tiende. Destijds zeilden we tegen elkaar, in een Optimist. Nu vullen we elkaar goed aan. Zij meent bovendien echt wat ze zegt. Dat waardeer ik enorm in haar.”