We werden derde op een fantastisch WK

Duitsland is wereldkampioen voetbal. Dit WK washet mooiste WK ooit. Vijf redenen waarom.

Eén: Passie bij de fans

Vrijwel alle 64 wedstrijden werden voor enthousiast publiek gespeeld, in volle, sfeervolle stadions. Er zijn volgens cijfers van de federale politie honderdduizenden mensen meer gekomen dan de 600.000 waarop gerekend was.

Het was fascinerend om te zien dat zowel Noord- als Zuid-Amerikanen het WK als ‘hun’ toernooi beschouwden. In de Verenigde Staten werden maar liefst een kleine tweehonderdduizend tickets verkocht. ‘Team USA’ kreeg zo na de nationale selectie van Brazilië de meeste steun. In aantallen dan.

De meest gepassioneerde fans kwamen uit Chili, Colombia, Ecuador, Mexico, Uruguay en Argentinië. Veel supporters kwamen met eigen vervoer naar de speelsteden in Brazilië. Ze hadden er een reis van meerdere dagen voor over om hun eigen elftal te zien spelen. Soms deden ze dat zelfs op de bonnefooi. Uit frustratie probeerde een groepje Chileense supporters voor het groepsduel met Spanje het Maracanã-stadion in Rio de Janeiro binnen te dringen. Een hopeloze en kansloze actie.

In het stadion zorgde de rode zee van Chilenen telkens voor een supersfeer. Overal waar de Argentijnen speelden was dat niet anders. Rio de Janeiro veranderde in het slotweekeinde in een ‘klein Buenos Aires’. Nooit kreeg een elftal op een WK zoveel steun van de eigen aanhang bij een finale in een ander land.

Gelukkig bleef het zoemende geluid van de Zuid-Afrikaanse vuvuzela’s deze keer achterwege.

Twee: Frisse elftallen

Van uitgebluste teams die zwaarvermoeid aan het WK begonnen was nauwelijks sprake. Landen die er desondanks voor kozen om geforceerd door te blijven bouwen op successen uit het verleden kwamen bedrogen uit. Zo was de afgang van wereldkampioen Spanje pijnlijk; het land dat jaren achtereen het internationale voetbal dicteerde. En dat individuele sterren in hun eentje het verschil niet meer bepalen bleek uit het fletse toernooi van Portugal en voetballer van het jaar 2013 Cristiano Ronaldo. Ook Portugal haalde niet eens de achtste finales.

Op het WK stonden nieuwe, jonge, frisse elftallen op als Algerije, Chili, Colombia, België en Costa Rica. De elftallen zetten hun land voor het oog van een miljardenpubliek in de schijnwerpers. Deze ploegen maakten het de grootmachten meer dan moeilijk, maar toch kwamen ze net tekort of zelf tot de elite door te dringen.

Het jeugdige Oranje toonde – met minder aantrekkelijk spel – wel aan nog altijd structureel tot de wereldtop te horen. Nederland werd derde, door zaterdag Brazilië met 3-0 te verslaan.

Drie: De vele doelpunten: 171

Op het WK in Brazilië werden niet alleen ontzettend veel doelpunten gemaakt (een evenaring van het record uit 1998: 171 goals), maar vele treffers waren het resultaat van een combinatie van techniek en inzicht.

Robin van Persie zette op de tweede speeldag de toon met zijn zweefduik waarmee koppend de Spaanse doelman verraste. Een paar dagen later moest Oranje zelf toezien hoe de Australiër Tim Cahill een volley achter keeper Jasper Cillessen via de lat binnen schoot.

Maar het mooiste doelpunt kwam van de jonge Colombiaan James Rodríguez die in de achtste finales tegen Uruguay de bal op zijn borst controleerde en in een vloeiende beweging raak schoot. Vooral de totale controle en het ogenschijnlijke gemak waarmee Rodríguez scoorde maakten het doelpunt speciaal.

Niemand had vooraf kunnen bedenken dat gastland Brazilië in de slotfase van het WK met tien tegentreffers in twee wedstrijden mee zou werken aan het hoge doelpuntenaantal. Brazilië kreeg in totaal veertien doelpunten tegen. Alleen Noord-Korea moest in 1954 twee keer vaker een treffer incasseren.

Vier: De kracht van sociale media

Nooit eerder was de beleving voor de televisiekijkers en de toeschouwers bij een WK zo groot. Werkelijk niets hoeft een voetbalfan meer te ontgaan.

Via de camera’s in de catacomben liep het publiek bijna met de spelers zelf vanuit de spelerstunnel het veld op. Op pijnlijke wijze was te zien dat Oranjeaanvoerder Robin van Persie bij de warming-up voor het duel tegen Argentinië niet op Arjen Robben wilde wachten.

Via de sociale media kwamen fans soms tot nieuwe verrassende inzichten en momenten. Discussies op Twitter over fopduiken van Robben, foto’s op Facebook van de wereld achter de schermen van het WK en talloze zelfgemaakte filmpjes van fans in stadions. De beelden van een sprinkhaan die op de mouw van de Colombiaan James Rodríguez na diens gescoorde strafschop tegen Brazilië – niets ontgaat ons meer.

Maar er was meer. Binnen de lijnen zorgde de invoering van doellijntechnologie voor de grootste vernieuwing. Het is het einde van spookdoelpunten (is de bal wél of niet over de doellijn?). De wedstrijd tussen Frankrijk en Honduras had de primeur: de 2-0 die de Fransen maakten was met het blote oog niet waar te nemen. Ook met de technologie was er even wat verwarring: één camera oordeelde ‘no goal’, maar een tweede camera liet een duidelijke ‘goal’ zien: doelpunt voor Frankrijk.

En ook de nieuwe witte spray die scheidsrechters gebruiken om de muur bij vrije trappen op afstand te houden, is goed ontvangen.

En vijf: Het werd geen chaos!

Het is een raar fenomeen: in aanloop naar een WK-voetbal verschijnen vaak vele kritische verhalen. Nu was dat niet anders. Deze krant deed daar ook aan mee. Verhalen over massaberovingen, dreigende protesten, stakingen, niet afgebouwde stadions, verdreven favela-bewoners en voorspellingen van een constante verkeerschaos. De Brazilianen zouden tegen het toernooi zijn. Het WK zou weleens een ramp kunnen worden.

In de stad Belo Horizonte stortte een viaduct in, waarbij twee doden en 22 gewonden vielen. Het viaduct was in aanbouw, gebouwd voor het WK, maar het was niet op tijd klaar.

Verder viel er geen wanklank te noteren – of je moet kleinere incidenten als incidentele vertragingen, vechtpartijtjes, een paar in de brand gestoken bussen en tragische auto-ongelukken waarbij twee Argentijnse journalisten omkwamen willen uitvergroten. Grote protesten zijn uitgebleven. Al snel sloten de Brazilianen het toernooi in de armen.

Alle twaalf stadions kunnen zich meten met de beste en de mooiste van de wereld. Vrijwel nergens ontbraken faciliteiten – op een stukje dak in São Paulo na dan misschien.

De miljoenen fans vonden hun weg zonder dat er voortdurend hectische taferelen waren. De Brazilianen toonden zich goede verliezers. Ze wonnen de wereldtitel niet, maar organiseerden wel het mooiste WK ooit. Dat verzachtte het zwakke optreden van Brazilië. En geeft extra glans aan de titel die Duitsland gisteravond veroverde, door 1-0 winst op Argentinië.