Nieuwkomer rekent af met politieke elite Slovenië

Partijleider Slovenië

Hij richtte zes weken geleden een partij op en won gisteren met 35 procent.

Zes weken geleden bestond de Partij van Miro Cerar (SMC) nog niet. Gisteren zorgde ze voor een politieke aardverschuiving door de parlementsverkiezingen in Slovenië met 35 procent van de stemmen te winnen, volgens voorlopige tellingen.

De 50-jarige grondlegger van de partij, grondwetspecialist Miro Cerar, is weliswaar geen onbekende. Hij is zoon van een beroemde olympisch turner en voormalig minister. Zelfs was hij al jaren adviseur voor het parlement. Maar dat hij op deze manier de verkiezingen wint, komt neer op een harde afrekening met de huidige politieke elite in een land dat nog steeds lijdt onder de gevolgen van een diepe economische crisis.

De Alliantie Alenka Bratusek (AAB) van de minister-president die ontslag nam in mei nadat ze een interne machtsstrijd verloor binnen de centrum-linkse regeringspartij Positief Slovenië (PS), lijkt net onder de vijf procent te blijven. PS zelf haalt de kiesdrempel van vier procent wellicht niet meer. De centrum-rechtse SNS van Janez Jansa, een andere voormalig premier, doet dat wel ruimschoots, maar haar leider voerde campagne vanuit de gevangenis wegens een veroordeling in een omkoopschandaal.

Belangrijkste uitdaging voor de toekomstige Sloveense premier is het doorvoeren van hervormingen die het land van twee miljoen inwoners er terug bovenop moeten helpen na een ernstige bankencrisis. Toen Slovenië in 2007 toetrad tot de eurozone had het de snelst groeiende economie van de muntunie. Maar vorig jaar moest de regering van Bratusek nog 3,3 miljard euro uitgeven om de door de staat gedomineerde bankensector, die gebukt ging onder slechte leningen, overeind te houden.

Machtsverstrengeling tussen politiek en bestuurders van staatsbedrijven wordt breed gezien als medeoorzaak van de problemen in een land waar het aandeel van de overheid in de economie ongeveer de helft bedraagt. Bratusek was al begonnen met een programma van privatiseringen dat veel onrust wekte onder Sloveense kiezers.

De winnaar van de verkiezingen, Miro Cerar plaatst vraagtekens bij het voorgenomen hervormingsprogramma. Hij verklaarde zich voorstander van het terugdringen van het begrotingstekort onder de 3 procent en het afstoten van overheidsbedrijven. Maar hij kant zich tegen de privatisering van enkele strategische bedrijven, waaronder de luchthaven en het nationale telecombedrijf. „Onze partij zal ernaar streven dat Slovenië zijn verplichtingen tegenover de EU vervult, maar daarbinnen zullen we onze eigen wegen zoeken om deze doelen te bereiken op de manier die het best is voor Slovenië”, zei hij tegen het persbureau Reuters.

De goed ingelichte, kritische blogger Pengovsky is vooralsnog sceptisch over die ‘eigen’ wegen". „Hij voert zijn campagne zo’n beetje op hete lucht”, schreef Pengovsky in de aanloop naar de verkiezingen. Een coalitie over links maakt de meeste kans volgens analisten, maar een nieuwe regering wordt niet verwacht voor september.