Weinig hoopgevende geluiden vanuit nucleair overleg Iran

William Hague staat de pers te woord voorafgaand aan de gesprekken met Iran. Reuters / Jim Bourg

John Kerry, William Hague en ook de Iraniërs zelf zijn niet bepaald optimistisch gestemd over het halen van de deadline voor een akkoord over het nucleaire programma van Teheran. En dat terwijl overeenstemming vanwege toenemende onrust in het Midden-Oosten meer dan wenselijk lijkt.

Vandaag onderhandelt het Westen in Genève opnieuw met Iran, beide partijen deden vandaag weinig hoopgevende uitspraken. Kerry, alvorens hij vanochtend in aanschoof bij gespreksleider Catherine Ashton, defensiechef van de EU:

“Duidelijk is dat we nog met zeer significante verschillen kampen, dus we zullen moeten afwachten of we progressie kunnen boeken. Het is van essentieel belang dat we ons ervan verzekeren dat Iran geen nucleaire wapens gaat produceren. Dat hun atoomprogramma vredelievend is van aard.”

Kerry’s Britse ambtgenoot William Hague was, ondanks dat eerdere gespreksrondes tamelijk positief verliepen, eveneens voorzichtig. De minister van buitenlandse zaken zei dat het nog te vroeg is om te overwegen de deadline van 20 op te schuiven:

“Het is onwaarschijnlijk dat de gesprekken spoedig een doorbraak zullen beleven. We zullen moeten bekijken of er ruimte is voor progressie vóór 20 juli.”

De hoofdonderhandelaar namens Iran, viceminister van buitenlandse zaken Abbas Araqchi, zei volgens Reuters dat “meningsverschillen over alle grote en belangrijke onderwerpen nog steeds pal overeind staan”. Hij betwijfelde of de partijen hierover nader tot elkaar zouden kunnen komen vandaag. ‘

Het belang van de onderhandelingen voor beide partijen?

Iran gaat reeds gebukt onder sancties die het Westen heeft opgelegd. Bij het mislopen van de deadline mag het land zich verheugen op meer beperkingen die de economie nog verder zullen schaden. Maar ook de zes wereldmachten zijn gebaat bij nauwere betrekkingen met Teheran. Frankrijk, Duitsland, Engeland, China, Rusland en de VS zitten in hun maag met escalerende conflicten in onder meer Syrië en Irak. Onze correspondent Caroline de Gruyter:

“Ook voor de grootmachten wordt een deal steeds urgenter. Sunnitische jihadi’s bestormen in ijltempo Irak. Syrië is door jarenlange oorlog uit elkaar gereten. In een regio die ten prooi valt aan extreem sektarisch geweld, zijn Europa en de VS gebaat bij een stabiele factor.”

“Twaalf jaar geleden was shi’itisch Iran volgens president Bush nog het hart van de ‘as van het kwaad’. Nu kan Iran helpen Irak en Syrië overeind te houden, en daarmee wellicht ook Libanon of Jordanië. Als de Weense onderhandelingen mislopen en de Iraanse atoomproductie niet beknot wordt, dan kan Israël bovendien Iraanse sites bombarderen. Dit zou een rampzalige escalatie zijn.”