De ex deelt straks niet meer automatisch mee

Trouwen in algehele gemeenschap van goederen zou niet langer de regel moeten zijn, vinden VVD, PvdA en D66.

Trouwen in beperkte gemeenschap van goederen wordt de nieuwe standaard. Vandaag sturen VVD, PvdA en D66 een wetsvoorstel naar de Tweede Kamer waardoor een onderscheid ontstaat tussen schulden en vermogens van vóór en tijdens het huwelijk. Ook giften en erfenissen blijven volgens het wetsvoorstel voortaan privévermogen en vallen niet meer automatisch onder de algehele gemeenschap van goederen.

1 Welk probleem lost het plan op?

Het is niet zozeer een kwestie van een probleem oplossen, zegt Magda Berndsen (D66), één van de initiatiefnemers. De wet gaat de gangbare praktijk volgen. De jongere generatie vindt het volgens Berndsen logischer dat vermogen en schulden van vóór het huwelijk en erfenissen en giften niet automatisch beide partners toekomen.

Nergens in Europa is het percentage stellen dat op huwelijkse voorwaarden trouwt en dus naar de notaris moet, zo hoog als in Nederland. Dat aantal ligt volgens Berndsen op circa 30 procent van de huwelijken. De algehele gemeenschap van goederen is daarom volgens haar geen succesvolle standaard meer.

In testamenten staat „vrijwel standaard” een clausule waarmee de (ex-) partner van de nabestaanden wordt uitgesloten van de erfenis. Vanwege het grotere aantal scheidingen en de samengestelde gezinnen die daarna ontstaan, is het wenselijk dat vermogens van vóór het huwelijk uit elkaar blijven, vinden de initiatiefnemers.

2 Hoe zit dit internationaal?

Het Nederlandse stelsel van trouwen in algehele gemeenschap van goederen is een uitzondering. Het bestaat verder alleen nog in Zuid-Afrika en Suriname. De aanpassing zorgt ervoor dat buitenlanders die met Nederlanders trouwen, niet voor verrassingen komen te staan.

3 Bestaat er draagvlak voor deze verandering?

De conservatieve (christelijke) partijen zullen er hun vragen bij stellen. De groep die in algehele gemeenschap van goederen trouwt is in Nederland immers nog steeds het grootst.

Het enige bekende onderzoek naar draagvlak komt van Netwerk Notarissen, dat is een samenwerkingsverband van 160 notariskantoren. In 2012 ondervroegen zij 3.000 ‘aanstaanden’. Van hen zou 61 procent bij een echtscheiding de bezittingen die ieder vóór het huwelijk had, niet met elkaar willen delen. Driekwart wil de schulden van vóór het huwelijk niet delen. En de grootste groep, 91 procent, zou bij een scheiding erfenissen en giften niet met elkaar willen delen.

4 Is dit plan nieuw?

Dat niet echt. D66’er Berndsen probeerde het in 2010 al eens, maar toen zag staatssecretaris Teeven (Justitie, VVD) niet in welk probleem het oplost. Nu hoeft de coalitie geen rekening te houden met het CDA en zijn de liberalen zelfs mede-indiener. De partijen hopen dat de beide Kamers hun voorstel binnen een jaar behandelen.