Renner Marcel Kerff stierf aan ijzeren staaf tussen twee populieren

Wie kent Marcel Kerff? Wie weet wat zich afspeelde bij Moelingen, een klein dorp direct ten zuiden van het Nederlandse Eijsden? De Touretappe van gisteren, van Ieper naar Arensberg-Porte du Hainaut, was een eresaluut aan de slachtoffers van de Eerste Wereldoorlog. Onder die miljoenen zo’n vijftig mannen die eerder meereden in de Tour de France. Drie van hen wonnen de ronde zelfs. Voor de Belgische renner in ruste Marcel Kerff kwam het einde al op 7 augustus, drie dagen na het begin van de vijandelijkheden. Daarmee is hij waarschijnlijk de eerste coureur die het leven liet in de Groote Oorlog van 1914-1918.

Stevige jongens waren het, een aantal van de gebroeders Kerff uit de Voerstreek. Voor hun vader, een slager, reden ze geregeld naar Parijs om vanuit die stad terug te fietsen met daar in slachterijen aangeschafte hompen vlees.

Waar een mooie cent te verdienen viel, stonden de drie broers – Charles, Leopold en Marcel – aan de start. Charles reed zelfs zesdaagsen in Amerika. Hij stierf in 1902, onder nooit helemaal opgehelderde omstandigheden tijdens Marseille-Parijs, een slechts eenmaal en onder zeer slechte weersomstandigheden verreden koers. Was hij gevallen? Of was hij doodgeslagen door fanatieke supporters van een concurrent?

Organisator en wielerliefhebber Henri Desgrange bleef verder dromen en kwam een jaar later met een nieuwe evenement, de Tour de France. Charles’ broer Marcel deed mee en eindigde als beste buitenlander op de zesde plaats.

In augustus 1914, bij het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog, was Marcel Kerff een sportman in ruste. Hij werkte alweer een aantal jaren als huisknecht op een kasteel in Teuven. Na de Duitse inval reed hij op de motor naar de grond waar hij was opgegroeid. Bij Moelingen was in een mum van tijd een legerkamp voor 25.000 militairen en duizenden paarden verrezen.

Kerff ging kijken uit nieuwsgierigheid. De Duitsers vonden hem verdacht. Dit moest een spion zijn. De voormalige wielrenner kreeg een gruwelijke behandeling. Hij werd gemarteld en opgehangen aan een ijzeren staaf tussen twee populieren. Telkens als hij dreigde te bezwijken, lieten de Duitsers hem even zakken. Na een aantal malen overleed Kerff. Als hij het daarvoor nog had willen uitschreeuwen van de pijn, dan lukte dat niet meer. De soldaten hadden hem de tong afgesneden.