Tip voor de fiscus? Dan kun je geld krijgen

Floor Drost bezorgde de fiscus een schaduwboekhouding over bouwfraude. Het leverde het rijk miljoenen op.De tipgever wil nu geld zien.

Een tipgeldregeling bij de fiscus? De twee FIOD-rechercheurs die ‘tipgever’ Floor Drost te woord stonden, kenden zo’n regeling niet.

Drost had hun, het was 2004, een uitgebreide schaduwboekhouding over bouwfraude overhandigd. En die schaduwboekhouding, van bouwbedrijf Boele & van Eesteren in Rijswijk, was voor de fiscus een geschenk.

De schaduwboekhouding was een van de breekijzers in grootschalig fiscaal onderzoek naar de bouwsector. De schatkist werd er 350 miljoen euro aan naheffingen, schikkingen en boetes rijker van.

Maar de fiscus blijkt wel degelijk een tipgeldregeling te hebben. Sinds 1985 al. Floor Drost kwam er in 2009 achter, toen een deal uitlekte met een man die illegaal gegevens ‘gekraakt’ had van honderden Nederlanders met geheime spaarrekeningen in Luxemburg.

De hoogte van de bonus, bleek uit informatie van toenmalig staatssecretaris De Jager (Financiën, CDA), was gerelateerd aan het bedrag dat de fiscus op basis van die tips wist binnen te halen.

In 2012 bleek opnieuw dat er tipgeld betaald was, dit keer voor informatie over verzwegen illegale buitenlandse beleggingen vanuit Nederland. Drost spande een procedure aan tegen het ministerie van Financiën om alsnog voor de tipgeldregeling in aanmerking te komen. Voor de rechtbank in Den Haag gaf het ministerie afgelopen mei het bestaan van de regels toe – en dat Drost daarvan tien jaar geleden niet op de hoogte gesteld is.

De tipgever moest onderduiken

Drost had er last van dat hij de FIOD de schaduwboekhouding had overhandigd. Hij moest, op advies van de recherche, lange tijd onderduiken omdat hij vanuit de bouwsector bedreigd werd vanwege zijn onthullingen.

De FIOD-ambtenaren aan wie Drost zijn schaduwadministratie had overhandigd, hadden hem over tipgeld op het verkeerde been gezet. Maar mogelijk gebeurde dit niet eens bewust. Want de fiscus heeft nauwelijks ruchtbaarheid aan die regeling gegeven, ook niet intern.

„Ik ken die regeling niet”, zegt Wim Vermeend, van 1994 tot 2000 staatssecretaris voor Financiën (PvdA) nu desgevraagd. „Er komen zó veel tips binnen bij de fiscus. In uitzonderlijke gevallen kwam er ook wel eens iets bij mij terecht. Maar ik heb nooit gehoord van formeel beleid op dat terrein.” Onder het bewind van Vermeend heeft de fiscus wel een aantal keren tipgeld betaald, blijkt uit de beantwoording van verzoeken op basis van de Wet openbaarheid van bestuur.

Anderen kregen wél geld

Sinds 2010 probeert Drost alsnog voor tipgeld in aanmerking te komen. Terwijl andere tipgevers sinds 1985 wel beloond zijn. „In vijf à tien gevallen”, berichtte de staatssecretaris van Financiën in 2009 aan de Tweede Kamer.

Volgens het ministerie is de Belastingdienst terughoudend met het betalen van tipgeld. En specifiek in het geval van Drost: hij had in 2004 meteen kenbaar moeten maken dat hij gebruik wilde maken van de regeling uit 1985.

„De fiscus moet opnieuw onderhandelen met Drost”, zegt hoogleraar belastingrecht Gribnau van de Tilburg Law School van de Universiteit Tilburg na bestudering van het dossier. „Nu duidelijk is dat de FIOD-ambtenaren gezegd hebben dat zij een dergelijke regeling niet kenden, mag het Drost niet worden voorgehouden dat hij indertijd een beroep op die regeling had moeten doen.”

Drost wil tien jaar na het afstaan van de schaduwboekhouding weten of hij voldoet aan de tipgeldcriteria, in onderhandelingen met de fiscus of via de bestuursrechter, aldus zijn advocaat, Roberto Pennino. Volgens de advocaat „voldoet hij aan de criteria”. Met de tip moet een aanzienlijk fiscaal en financieel belang van de staat gemoeid zijn. De risico’s voor zowel de tipgever als de betrokken ambtenaren moeten duidelijk zijn. Levert een tip de Belastingdienst uiteindelijk niets op, dan wordt geen geld uitgekeerd.