Aantal sympathisanten ISIS blijft groeien

Dick Schoof, Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid, staat de pers te woord tijdens een persconferentie over de Nuclear Security Summit, in maart van dit jaar.
Dick Schoof, Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid, staat de pers te woord tijdens een persconferentie over de Nuclear Security Summit, in maart van dit jaar. Foto ANP / Jerry Lampen

Enkele duizenden Nederlandse moslims sympathiseren met terreurgroep ISIS, die een heilige oorlog voert in Irak en Syrië. Dat zegt Dick Schoof, Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV), in gesprek met NRC Handelsblad. Hun aantal blijft groeien, zegt Schoof.

Om de permanente aanwas van Syriëstrijders tegen te gaan, moet Nederland „een norm stellen”. Schoof wil harder optreden tegen jihadistische uitingen op internet en oud-radicalen inzetten om potentiële strijders van gedachte te laten veranderen.

‘Nu tijd om in te grijpen’

Volgens Schoof leefde te lang een romantisch beeld over jongeren die ten strijde trekken in Syrië. “Ze gaan daar echt niet heen om hulp te verlenen. Dat is flauwekul. Ze strijden voor een kalifaat.” Dat de Nederlandse overheid te lankmoedig is geweest wil Schoof niet zeggen, wel dat het nu tijd is om in te grijpen. Vorige week werd een Syrië-ronselaar opgepakt in Den Haag en werd de radicale website De Ware Religie uit de lucht gehaald.

Vandaag hebben de NCTV en de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) publicaties uitgebracht over de aanpak van jihadisten in Nederland. Volgens het AIVD-rapport is de jihadbeweging ongrijpbaarder en gevaarlijker “dan ooit tevoren”. De jihadbeweging is sinds de oorlog in Syrië “wezenlijk van structuur veranderd” en hierdoor moeilijker te volgen.

Nadat onlangs een deel van de nota via deze krant was uitgelekt, kwam in politiek Den Haag meteen de oproep aan het kabinet om af te zien van de ingeboekte 34 miljoen euro bezuinigingen op de inlichtingendiensten. Onder andere SP, D66 en CDA willen van die bezuiniging af. Woensdag debatteert de Tweede Kamer hierover met verantwoordelijk ministers Plasterk (Binnenlandse Zaken, PvdA) en Opstelten (Veiligheid en Justitie, VVD).

NCTV: dreigingsniveau ‘substantieel’

De AIVD schrijft dat van enkele Syriëstrijders is vast komen te staan dat zij betrokken zijn bij “gruwelijke handelingen, zoals het onthoofden van mensen”. De vrees is dat teruggekeerde strijders hier aanslagen zullen plegen. De NCTV maakte vanochtend bekend dat het dreigingsniveau in Nederland ‘substantieel’ is. De komende jaren zal het niveau substantieel blijven, is de verwachting. Dit betekent dat de kans op een aanslag tegen Nederland reëel is. Er zijn minimaal 3.000 Europese jihadstrijders.

In Nederland zijn er nu zo’n dertig terug. Van ieder van hen is een risicoanalyse gemaakt. Volgens Schoof zijn onder de terugkeerders “potentieel gevaarlijke jongens”, maar ook jongeren die „met een beetje hulp” weer naar school kunnen.

Dawa-salafisme ‘kweekvijver’ voor jihadisme

Zowel de NCTV als de AIVD signaleert een groeiende steun in Nederland voor het jihadisme. Met name ‘dawa-salafisten’, de meest orthodoxe moslims, zouden zijn opgeschoven. Keurden zij in het verleden geweld systematisch af, nu zouden steeds meer aanhangers de gewelddadige jihad steunen. De AIVD schrijft zelfs dat het dawa-salafisme „een kweekvijver” is geworden voor jihadisme.

De gang naar Syrië wordt volgens de AIVD op de achtergrond geregisseerd door een groepje jihadisten die verscheidene jihadistische websites, Twitter- en Facebookaccounts zouden runnen. Hiermee zijn zij de „drijvende krachten” achter de Nederlandse jihadbeweging, doordat „de informatie die zij verspreiden 24 uur per dag (online) bediscussieerd, afgekeurd of aangemoedigd en verder verspreid wordt”.

Lees het hele interview met Dick Schoof vandaag in NRC Handelsblad (€)