Veel meer dan levende schilderijen

Een verhaal vertellen aan de hand van Edward Hoppers schilderijen – dat is de Oostenrijkse filmmaker Gustave Deutsch eigenlijk niet gelukt. Hij overlaadt zijn film met historische documentatie: radio-uitzendingen die voor elk schilderij opsommen wat er in het jaar in de wereld aan de hand was, door de hoofdpersoon uitgesproken bespiegelingen over het Living theatre, of het feit dat de regisseur Elia Kazan zes collega’s erbij lapte in de anticommunistische heksenjacht onder senator McCarthy in de jaren vijftig.

Dit bombardement van verwijzingen wordt op den duur een tikje vermoeiend, en herinnert ook aan het feit dat Deutsch zijn wortels in de videokunst heeft waar – zacht uitgedrukt – andere normen bestaan voor narratieve structuur dan in die van de speelfilm. Na een half uur realiseer je je als kijker dat je al die informatie eigenlijk niet nodig hebt voor de appreciatie van het beeld.

Want wat Deutsch visueel met Hoppers doeken is meer dan prachtig. De film biedt meer dan levende schilderijen: soms wijkt het basisbeeld zelfs duidelijk af van het schilderij – zoals bij de scène die is gebaseerd op Hotel Room uit 1931, waar het raam naar een andere kant van de kamer is verplaatst.

Deutsch laat zo zien dat hij iets anders in de zin heeft dan slaafse reconstructie, en dat streven is sympathiek – in ieder geval sympathiek genoeg om anderhalf uur je aandacht vast te houden. Op het eind weet je niet wat je bewonderd hebt: het ijzig universum van Hoppers schilderijen, of het loopje dat Deutsch daarmee genomen heeft.