De modder kwam als een mes

Na een kleine aardverschuiving in de afgelegen provincie Badakhshan schoten mensen te hulp. Ook zij werden bedolven onder de grote modderstroom die volgde.

Overlevenden uit het Afghaanse dorp Ab Barik, dat door een zware aardverschuiving werd getroffen.
Overlevenden uit het Afghaanse dorp Ab Barik, dat door een zware aardverschuiving werd getroffen. Foto’s Reuters/AP

De Afghaanse regering kondigde gisteren een dag van rouw af voor de honderden slachtoffers van een modderstroom die een dorp verwoestte in de afgelegen noordoostelijke provincie Badakhshan. Na een eerste schatting van ruim 2.000 doden, hebben de lokale autoriteiten het aantal slachtoffers naar beneden bijgesteld. „We hebben een lijst met 300 mensen die vrijwel zeker dood zijn”, zei Gul Mohammad Bedar gisteren. „We verwachten dat het dodental niet boven de 500 zal uitkomen.”

Vrijdag werden ongeveer 300 huizen getroffen door een stroom van modder en stenen afkomstig van de berg achter Ab Barik, een rustiek dorp met zo’n duizend huizen van leem, gelegen langs een rivierbedding. De ramp gebeurde rond elf uur ’s ochtends. Waarschijnlijk waren veel bewoners aan het werk op het land. Wie thuis was in het lager gelegen deel van Ab Barik, overleefde het niet.

De modder kwam naar beneden als een mes, vertelde Abdul Khaleeq aan het Britse dagblad The Guardian. Hij zag hoe de ramp zich voltrok vanuit zijn hoger gelegen huis. „Het ging zo snel dat de mensen beneden in het dorp geen enkele kans hadden”. Meer dan twintig van zijn familieleden werden levend onder zand en puin begraven. Verslaggevers zagen hoe een verwarde vrouw met een meisje aan de hand door het verwoeste dorp liep, gebeden zingend. Volgens inwoners werden al haar zoons gedood en was ze daardoor haar verstand verloren.

„Een groot deel van het dorp is verwoest. Op sommige plaatsen was de laag 60 meter dik, vertelt Matt Graydon, van de International Migration Organisation aan de telefoon vanuit Badakhshans hoofdstad Faizabad. Hij is een uur eerder uit het dorp teruggekomen. „De reddingswerkzaamheden zijn gestopt. De slachtoffers liggen te diep om ze op tijd te bereiken.”

Er werd gegraven met handen en scheppen. Enkele kleine graafmachines die het gebied wisten te bereiken, konden evenmin veel uitrichten. Vrijdag en zaterdag maakte zware regenval de enige weg naar het dorp nog vrijwel onbegaanbaar, maar volgens Graydon arriveerden vandaag enkele trucks met hulpgoederen, waaronder tenten en voedsel. „Er leefden duizend families in het dorp met gemiddeld zeven leden. De overlevenden willen niet in het dorp blijven. We richten ons nu op hen.”

Het dorp werd eerst getroffen door een kleine aardverschuiving. Volgens verslaggevers ter plaatse schoten zo’n 600 mensen te hulp, onder wie de gasten van een bruiloft die aan de gang was. Twintig minuten later werden de helpenden getroffen door een tweede, veel grotere modderstroom.

Afghanen die leven in het ruige noorden van het land staan geregeld bloot aan aardverschuivingen, lawines en overstromingen. Vooral in de lente, als de sneeuw smelt. Een week eerder leidden zware overstromingen in het gebied nog tot de dood van honderden mensen. Duizenden verloren have en goed. Aangenomen wordt dat de overstromingen en de zware regenval van de afgelopen dagen de berg achter Ab Barik hadden verzwakt, waardoor de hellingen het begaven.