Duurdere koffiebonen berekenen ze wél door

Door duurdere bonen gaat koffie meer kosten. Maar de eerdere prijsdaling van bonen zagen drinkers niet terug.

Foto Thinkstock

Cafeïneliefhebbers doen er goed aan een extra koffievoorraad aan te leggen. Want koffie is binnenkort duurder dan nu – van een pak snelfiltermaling tot een Americano in een koffiezaak.

Dat voorspelt het ABN Amro Economisch bureau in een gisteren verschenen rapport. Vorige week voorspelden analisten in zakenkrant The Wall Street Journal ook dat consumenten meer voor koffie gaan betalen. Traditioneel eerst in supermarkten, daarna ook in de horeca.

Reden voor de prijsstijging is de extreme droogte in Brazilië. Die droogte dreigt de aanstaande oogst te verpesten. De Braziliaanse Nationale Raad voor Koffie rekent dit jaar op maximaal 43,3 miljoen zakken van 60 kilo koffiebonen. Dat is nog steeds een enorme berg, maar wel 14 procent minder dan aanvankelijk verwacht.

Brazilië is koffieland nummer één: eenderde van alle koffiebonen komt er vandaan en meer dan de helft van de koffiebonen die branders het liefst gebruiken, arabicabonen. Als het in Brazilië dreigt mis te gaan, wordt de markt dus zenuwachtig.

De zenuwen zijn duidelijk zichtbaar op de internationale beurzen. De waarde van Braziliaanse arabicabonen verdubbelde bijna sinds begin dit jaar. Voor 450 gram bonen betaalt een inkoper nu ruim 2 dollar, de hoogste prijs in twee jaar.

Té hoog, vindt Starbucks die prijs inmiddels. De koffieketen zegt exclusief Braziliaanse arabicabonen te gebruiken en is tijdelijk opgehouden koffie in te kopen, zo meldde The Wall Street Journal vorige week. Sinds een paar weken teert Starbucks op zijn reeds aangelegde voorraden. In de hoop dat de prijzen weer dalen.

Maar eindeloos houdt de koffiegigant met ruim 5.500 vestigingen dat niet vol – het bedrijf krijgt hoe dan ook last van de scherpe prijsstijging. Net als andere koffiebranders. En die last berekenen ze dus door aan de klant, is de verwachting. Hun winst moet ten slotte ergens vandaan komen.

Het klinkt alarmerend: bijna een verdubbeling van de prijs van bonen sinds begin dit jaar. Maar wie wat meer afstand neemt, ziet dat de recente stijging relatief is. Die komt namelijk na drie jaren waarin de prijs van koffie juist spectaculair daalde. De prijs van 350 gram Braziliaanse arabicabonen duikelde van bijna 3 dollar begin 2011 naar ruim 1 dollar eind vorig jaar.

Deze prijsverschuiving werd alleen niet doorberekend. Sterker: koffiedrinkers gingen niet minder betalen, maar zelfs méér. Een pak snelfiltermaling werd sinds de prijsimplosie een euro duurder, volgens de laatste cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek over 2012.

Ook chique koffie steeg in prijs: een Nespresso-capsule werd 2 cent duurder en kost nu gemiddeld 37 cent. We reageren niet op alle marktschommelingen, zeiden branders eerder in deze krant over de gedaalde bonenprijzen. Bovendien, verklaarden ze, zijn meer factoren dan alleen de inkoopprijs bepalend voor de prijs in de winkel.

Amerikaanse koffiedrinkers profiteerden wél van de prijsval. Een aantal grote koffiemerken werd tussen de 6 en 10 procent goedkoper. In Nederland verlaagde alleen de kleine brander Simon Lévelt zijn prijzen. „Wie volgt?!”, schreef het bedrijf een jaar geleden uitdagend in een persbericht.

Nu zit een daling er dus zeker niet meer in. „Met prijsstijgingen zijn branders er altijd sneller bij dan met dalingen”, erkent econoom Hans van Cleef van ABN Amro. Hij houdt rekening met een prijsverhoging tussen de 5 en 20 procent.

Koffiedrinkers hebben nog wel even de tijd om goedkoop in te slaan – Van Cleef verwacht dat de prijsstijging in de tweede helft van dit jaar inzet.