Oekraïense journalist toont hoe al die panden zo makkelijk bezet werden

Pro-Russische separatisten namen de afgelopen weken in het oosten van Oekraïne het ene overheidsgebouw na het andere in. Het riep bij journalist Valentyn Chernyavsky de vraag op hoe die activisten dat zo snel voor elkaar kregen.

Hij nam de proef op de som: hij maakte het uniform van de separatisten na, hij nam een nep, maar zeer echt lijkend AK-47-geweer in de hand, en ging op pad. Een vriend reed hem naar het centrum van Tsjerkasy, een stad ongeveer tweehonderd kilometer ten zuiden van de Oekraïense hoofdstad Kiev, waar hij eens ging kijken of er nog wat te bezetten viel.

‘Rusland staat achter jullie!’

Met het wapen in de hand vraagt hij vanuit de auto en lopend op straat de weg, zo zien we in het videoverslag. Passanten blijken nauwelijks van zijn uitrusting onder de indruk te zijn, ze wijzen Chernyavsky rustig de richting aan die hij op moet. Aan een man die hem de weg wijst naar het centrum vraagt de verklede journalist: “Kunnen we het overheidsgebouw bestormen?” Het antwoord: “Ga je gang. Rusland staat achter jullie!”

Het is tegelijkertijd een vermakelijk en zorgwekkend experiment van de journalist. Het filmpje, dat in Oekraïne snel werd verspreid, heeft geen ondertiteling maar The Atlantic Council heeft de dialogen vertaald naar het Engels.

In het begin van het filmpje legt Chernyavsky uit dat zijn kleding vrijwel identiek is aan de uniforms van de ‘groene mannetjes’, zoals de pro-Russische separatisten in Oekraïne worden aangeduid. De lokale autoriteiten hebben checkpoints geïnstalleerd buiten het centrum van Tsjerkasy, maar die zijn volgens de journalist met de auto eenvoudig te omzeilen.

‘Natuurlijk mag je het gebouw niet bezetten’

Vervolgens leggen willekeurige voorbijgangers graag uit waar ze heen moeten rijden of lopen om bij het hoofdgebouw van het lokale bestuur te komen. Eenmaal daar aangekomen laten zelfs agenten hem naar het gebouw lopen zonder op of om te kijken.

Hij wordt pas tegengehouden als hij enthousiast aan een agent bij het overheidsgebouw vraagt: “Goedendag! Mag ik erdoor?” Dan luidt het antwoord: “Dat mag niet met een wapen.” Na de vervolgvraag “Mag ik het pand bezetten?” is het antwoord iets resoluter: “Wat, maak je een grapje? Nee natuurlijk mag dat niet!”

Beveiliging van de stad is inmiddels aangescherpt

Na deze ervaring benadrukt Chernyavsky hoe ver hij in z’n eentje is gekomen. En hoever hij waarschijnlijk was gekomen als hij met honderden mannen was geweest.

De lokale autoriteiten hebben vandaag op de video gereageerd. Gouverneur Yuriy Tkachenko heeft de journalist bedankt voor de waarschuwing, en bedankt voor het feit dat hij liet zien hoe slecht de stad beveiligd is. Volgens Chernyavsky heeft de gouverneur beloofd de beveiliging aan te scherpen, en extra waakzaam te zijn op de beruchte ‘groene mannetjes’.