Artsen onderzoeken nut behandelingen

Van veel aandoeningen is nu nog onbekend hoe ze het best behandeld kunnen worden. Onderzoek hiernaar kost drie miljoen euro.

Wetenschappelijke verenigingen van medisch specialisten gaan onderzoek doen naar het nut van zeven veelvoorkomende behandelingen. Dit maakte de Orde van Medisch Specialisten vorige week bekend op een zorgcongres in Haarlem. Bij veel kwalen kan een medisch specialist kiezen uit diverse behandelopties, maar is onduidelijk welke behandeling het meest effectief is. Sjaak Wijma, gynaecoloog in het Martini ziekenhuis in Groningen en voorzitter van de vereniging voor gynaecologen: „We moeten echt kennishiaten wegnemen, want bij veel behandelingen weten we nu gewoon echt niet wat het meest effectief is.”

Op het zorgcongres maakte de Orde van Medisch Specialisten bekend welke zeven behandelingen worden onderzocht. Het gaat om behandelingen van chronische neus- en bijholteontsteking (jaarlijks 15.000 patiënten), polsbreuk bij ouderen (12.000 patiënten), complicaties in zwangerschappen bij meisjes die in de prepuberteit problemen hadden met de blaas (onbekend aantal), kunstmatige inseminatie (jaarlijks 30.000 behandelingen), een beknelde armzenuw (komt voor bij 9 procent van de vrouwen, 0,5 procent mannen). Ook wordt de zin onderzocht van het doorgaan met groeihormoonbehandeling bij kinderen (1.500 kinderen).

Daarnaast gaan anesthesiologen testen of directe gesprekken met patiënten na afloop van een operatie kunnen zorgen voor klachtenvermindering. De anesthesist – specialist in verdoving tijdens operaties – heeft na de operatie zelden contact met patiënten.

Het is al langer bekend dat voor veel behandelingen weinig bewijs is. Zo onderzocht het vakblad British Medical Journal drieduizend alledaagse behandelingen. De conclusie: voor de helft bestaat geen bewijs van effectiviteit.

Dat wil niet zeggen dat behandelingen nutteloos zijn. Marcel Daniëls, bestuurder van de Orde van Medisch Specialisten en cardioloog: „Bij een polsbreuk kan gipsen of opereren allebei werken, maar we weten niet wat nu écht het beste is. Er leiden meerdere wegen naar Rome, maar we willen graag de beste weg nemen.”

De effectiviteitsonderzoeken kunnen leiden tot flinke kostenbesparingen, denken de specialisten. Er is circa drie miljoen euro nodig om de onderzoeken op te zetten. Dat bedrag moet van de zorgverzekeraars komen, maar er zijn nog geen sluitende afspraken over. Volgens berekeningen van de wetenschappelijke verenigingen levert het vergelijken van behandelingen op effectiviteit jaarlijks elf miljoen euro op.

    • Enzo van Steenbergen