Alweer een affaire

KPMG heeft problemen genoeg. Daar zijn ze vanaf nu heel open over

AMSTELVEEN - KPMG, interieur, centrale hal, atrium, kantoorgebouw,
AMSTELVEEN - KPMG, interieur, centrale hal, atrium, kantoorgebouw,

Afgelopen weekend had de bestuursvoorzitter van accountantskantoor KPMG een feestje. Daar vroeg iemand hem: “Is het eigenlijk nog wel leuk, deze baan?” Jurgen van Breukelen vertelt de anekdote tijdens een speciaal ingelaste bijeenkomst, waarvoor hij een klein groepje journalisten heeft uitgenodigd. Het is de inleiding van weer een nieuwe affaire. KPMG is verwikkeld geraakt in een fiscaal geschil met de Belastingdienst, over de ontwikkeling van zijn nieuwe hoofdkantoor in Amstelveen. De joint venture die daarvoor samen met een projectontwikkelaar werd opgericht, wordt verdacht van belastingfraude en valsheid in geschrifte.

Dit is hoe het vanaf nu zal gaan: meer, veel meer transparantie. Een reeks aan schandalen – onder meer de falende accountantscontroles voor woningcorporatie Vestia en bouwer Ballast Nedam – heeft de accountant doen besluiten dat het “een hele grote verandering” moest realiseren.

Zelfoverschatting

Eigenlijk was KPMG té goed, is de samenvatting van Van Breukelens verklaring. Zo goed dat de organisatie vergat om kritisch naar zichzelf te kijken. “We zijn onszelf in de loop der jaren gaan overschatten.” Het is “begrijpelijk en verleidelijk”, vindt hij, dat een zo succesvolle organisatie “in zijn eigen glorie gaat geloven”.

En midden in die grote verandering is er nu dus een nieuw dossier opgedoken. Het is in het licht van die nieuwe openheid dat Van Breukelen besloot om er zelf mee naar buiten te treden. “Ik wil dat dit bekend wordt voordat het ons gaat verlammen.” Deze zaak typeert volgens hem de zelfoverschatting bij het bedrijf. „Wij dachten: we kunnen alles aan, ook de ontwikkeling van dit pand.” De les die hij geleerd heeft, en dat herhaalt hij voortdurend: „Schoenmaker, blijf bij je leest.”

Het strafrechtelijk onderzoek richt zich op de joint venture van KPMG en projectontwikkelaar Meijon Vastgoed, dat het hoofdkantoor ontwikkelde dat in 2010 werd opgeleverd. De vennootschap, waarin KPMG 70 procent aandeel had en de projectontwikkelaar 30 procent, wordt verdacht van belastingfraude en valsheid in geschrifte. Het vermoeden is, zo meldt het OM, dat er ten onrechte kosten zijn opgevoerd in de aangiften, waardoor de belastbare winst daalde. Er zou zo voor miljoenen euro’s belasting ontdoken zijn. Volgens Van Breukelen gaat het om “maximaal 15 miljoen euro”.

Persoonlijke missie

Van Breukelen ziet het “als een persoonlijke missie om KPMG door deze moeilijke periode te leiden”. Aan aftreden denk hij niet, ook niet nadat De Telegraaf afgelopen week publiceerde over zijn betrokkenheid bij een privébeleggingsclub met een conflict over een vastgoeddeal.
Voorlichtingsbijeenkomsten als die van gisteren, zegt hij, zal KPMG in de toekomst vaker organiseren. Want ook al had Van Breukelen nu écht nieuws te melden, dat is waarschijnlijk “altijd wel het geval”.