‘Zet gespecialiseerde rechters op zaken over mensenhandel’

Foto ANP / Roos Koole

Rechtszaken over mensenhandel zouden alleen door gespecialiseerde rechters moeten worden behandeld. Dit zegt zegt Warner ten Kate, officier van justitie bij het landelijk parket en landelijk coördinator mensenhandel, tegen NRC Handelsblad naar aanleiding van een arrest van het Hof Arnhem. Het Hof sprak gisteren Choukri S. in hoger beroep vrijwel volledig vrij van mensenhandel.

De uitspraak wijkt volledig af van het vonnis van de rechtbank, die S. vorig jaar nog tot zeven jaar gevangenisstraf veroordeelde. Het OM had in deze zaak in hoger beroep zelfs negen jaar geëist, voor de uitbuiting van drie vrouwen – hij zou hen door manipulatie en dreigementen gedwongen hebben in de prostitutie te (blijven) werken en de opbrengst daarvan aan hem af te dragen. Ten Kate:

“Deze uitspraak, waarin het Hof het bewijs zo gigantisch anders waardeert dan de rechtbank, is teleurstellend. En het illustreert hoe moeilijk het bwijs in mensenhandelzaken is. De beoordeling van het bewijs vergt speciale kennis over hoe dit soort vrouwen worden gemanipuleerd.”

Ook grote verschillen bij eerdere mensenhandelzaken

Eerder al waren er grote verschillen bij vonnissen in vergelijkbare zaken. Corinne Dettmeijer-Vermeulen, Nationaal Coördinator Mensenhandel, onderzocht gedurende een jaar uitspraken in mensenhandelzaken van het Hof Arnhem/Leeuwarden. Eén hof, twee locaties. Leeuwarden bleek in alle onderzochte zaken (zes) straffen op te leggen gelijk aan of hoger dan de eis van het Openbaar Ministerie. In Arnhem werd in alle 17 onderzochte zaken lager gestraft dan het OM eiste.

De ene rechtbank achtte voor de hoogte van de straf het aantal slachtoffers irrelevant, terwijl dat voor de andere rechtbank juist bepalend is. Hetzelfde geldt voor factoren als de duur van de uitbuiting en de mate van geweld. Dettmeijer: “Het mag niet zo zijn dat een verdachte veel beter af is in Arnhem dan in Leeuwarden.”

Vorig jaar werd begonnen met het opleiden van rechters op dit vlak. Het Openbaar Ministerie heeft al in elk arrondissement een gespecialiseerde mensenhandelofficier. Vorig jaar werden in 236 mensenhandelzaken verdachten gedagvaard door het Openbaar Ministerie. 178 verdachten werden veroordeeld.

Lees in NRC Weekend het hele interview met Ten Kate.