opinie

    • Menno Tamminga

Uw eigen nucleaire top? Red een zaaltje

Al die regeringsleiders in Den Haag zaten afgelopen week in zijn oude tent. Zou iemand Rudy Stroink nog uitgenodigd hebben, gewoon om het spektakel te zien, de intensiteit aan den lijve te voelen en te delen in het succes?

Het World Forum Convention Center in Den Haag waar de nucleaire top zich afspeelde, zat tussen de vastgoedbezittingen van projectontwikkelaar Stroink, die werkte onder de bedrijfsnaam TCN. Een van zijn bekendste bedrijventerreinen was het mediapark in Hilversum. Eind 2012 ging de TCN Groep failliet.

TCN is een van de talloze vastgoedbedrijven en kantorenontwikkelaars die de afgelopen jaren in de economische crisis failliet zijn gegaan. De muziek hield op met spelen. Vastgoedbazen zaten opeens zonder stoel en vielen op hun gat. Eurocommerce van Ger Visser. Roger Lips, die het monumentale complex The Wall aan de snelweg Amsterdam-Utrecht neerzette. Phanos, dat het luxe vakantiepark Hof van Saksen ontwikkelde.

Stroink was niet een van de allergrootste jongens die lucht blies in de commerciële vastgoedmarkt, maar wel een van de meest zichtbare. Hij liet bijvoorbeeld vanuit een vliegtuigje zien hoeveel misbaksels verrezen.

Nu dempen de banken de put met hun vastgoedstroppen. Dat gaat met miljarden tegelijk. Ze moeten geld opzij zetten voor leningen die nooit meer worden terugbetaald. De grootste geldschieter, SNS Property Finance, de vastgoedarm van het genationaliseerde SNS Reaal, wordt nu voortgezet en afgewikkeld op kosten van de belastingbetaler. Dat is het gemaskerde gezicht van het financiële kapitalisme: de belastingbetaler door de bank genomen.

Hoeveel huizencrisis en leegstandsparadijs zouden de regeringsleiders onderweg van en naar Schiphol, naar hun hotels en het World Forum gezien hebben? Dachten ze: ach kijk, wat een toestanden, het is hier net als thuis, ze hebben hier ook een vastgoedluchtbel.

Het World Forum is vorig jaar uit de faillissementsboedel van TCN overgenomen door de gemeente Den Haag. Dat is de nieuwe lokale industriepolitiek. Geen energieslurpende aluminiumindustrie (Aldel), maar dienstensector. Schone werkgelegenheid, congresgangers met extra bestedingen, internationaal elan, maar gegarandeerde impulsen voor de lokale economie.

Iederéén doet ‘t. Amsterdam heeft een belang in de RAI, Maastricht heeft MECC en Rotterdam heeft Ahoy en de Doelen, al doen commerciële bedrijven doorgaans de exploitatie. Den Haag zette het contract voort met exploitant GL, een internationaal bedrijf dat de uitbater is dertig van zulke ontmoetingsplaatsen.

Ja, elke crisis is een niet te missen kans. De organisatie van de nucleaire top geeft de Haagse ambitie extra wind in de rug om zich te profileren als ‘Stad van vrede en recht’ en internationale gerechtshoven, denktanks en (non-gouvernementele) organisaties aan zich te binden. Vier jaar geleden kreeg de stad bijvoorbeeld 17,45 miljoen euro uit het toen nog bestaande aardgasbatenfonds, het zogeheten FES – Fonds Economische Structuurversterking. Dat geld was een bijdrage aan de oprichting van een apart kennisinstituut, het Institute for Global Justice.

Maar het World Forum overnemen was meer dan lokale industriepolitiek, het was ook een moetje, blijkt bij herlezing van het voorstel aan de gemeenteraad. Achterstallig onderhoud, brandgevaarlijk, klachten van bezoekers én vrees dat reparaties niet op tijd klaar zijn voor de nucleaire top.

De overheid is onze reddingsbrigade. Het Rijk nationaliseerde de landelijke bank SNS, Den Haag het lokale World Forum. Dus: na de ‘systeembank’ die gered werd om een implosie van het financiële systeem te voorkomen, hebben we nu ook een ‘systeemzaal’ die gered moest worden om de implosie van een nucleaire top te verhinderen.

    • Menno Tamminga