De doodstraf werd in 2013 toch weer vaker voltrokken

778 mensen werden in 2013 geëxectueerd // Ruim honderd méér dan een jaar eerder, dankzij Iran en Irak // Toch is de doodstraf ook op z’n retour

Vorig jaar zijn in totaal 778 mensen ter dood gebracht in 22 landen. Dat is meer dan in 2012, toen 682 executies werden uitgevoerd. Dat heeft Amnesty International bekendgemaakt in haar jaarlijkse overzicht van de voltrekking van de doodstraf.

In deze cijfers is China niet meegeteld. Dat land beschouwt het aantal voltrokken doodvonnissen als staatsgeheim, maar Amnesty schat dat er in China „duizenden mensen” per jaar door de staat worden omgebracht.

Voor deze schatting baseert Amnesty zich op uitlatingen in speeches van Chinese politici en andere bronnen in het land. „Voor dit rapport geldt: hoe transparanter het land, hoe betrouwbaarder de cijfers”, aldus woordvoerder Nicole Sprokel van Amnesty Nederland. Volgens de organisatie lag het aantal executies in Iran in 2013 bijvoorbeeld bijna dubbel zo hoog als het officiële cijfer: 369.

Samen met Irak zorgde Iran voor de toename van het aantal terechtstellingen in 2013. Irak voltrok 169 doodvonnissen, een sterke toename voor het het derde jaar op rij. „Irak en Iran hebben zich in 2013 van een ongehoord moorddadige kant laten zien”, aldus Salil Shetty, secretaris-generaal van Amnesty.

China, Iran en Irak voeren de lijst van executerende landen aan. Daarop volgen Saoedi-Arabië, de VS en Somalië, met respectievelijk 79, 39 en 34 executies in 2013. Saoedi-Arabië executeerde onder meer drie jongens die nog minderjarig waren toen zij hun delict pleegden. Soms werden executies voltrokken voor zaken als overspel (Saoedi-Arabië), blasfemie (Pakistan) en het bekijken van een Zuid-Koreaanse video (Noord-Korea).

Vier landen stelden in 2013 opnieuw mensen terecht na een lang intermezzo. Indonesië voltrok in 2013 na een pauze van vier jaar bijvoorbeeld vijf doodstraffen, van wie twee voor een drugsdelict. Andere landen, die in 2012 nog wel executeerden, deden dit in 2013 niet, zoals Gambia, de Verenigde Arabische Emiraten, Pakistan en Wit-Rusland.

Ondanks het gestegen aantal executies acht Amnesty de trend bewezen dat de doodstraf wereldwijd op haar retour is. Twintig jaar geleden pasten 37 landen nog de doodstraf toe, vorig jaar was dat aantal gedaald tot 22, ongeveer een op de tien landen. Ook praktiseren steeds minder landen de doodstraf, terwijl die formeel nog wel bestaat. „De doodstraf zal iets van het verleden worden”, aldus Salil Shetty.

    • Maartje Somers