‘Zes van de tien Marokkaanse jongeren in contact met politie’

Op de cover vanNew Scientist #11 (de Nederlandstalige editie)

De aanleiding

Geert Wilders is weer eens onderwerp van discussie. De PVV-leider liet woensdag tijdens de verkiezingsavond zijn toehoorders scanderen dat zij minder Marokkanen willen in Nederland. ‘Minder, minder, minder!’ Vervolgens werd Wilders vergeleken met Hitler, spraken ministers om beurten hun walging uit en regende het aangiften van verontwaardigde Marokkaanse Nederlanders.

Wilders beargumenteerde zijn uitspraak als volgt: „Waarom Marokkanen? Omdat die mensen vaker in de criminaliteit en de bijstand zitten”, zei hij tegen NOS. „Zes van de tien Marokkaanse jongeren onder de 23 is met de politie en justitie in aanraking geweest. Wat is er nou op tegen om die mensen hun Nederlandse paspoort af te pakken en ze een enkeltje Marokko te geven? Dat lijkt me geweldig.”

We checken of Wilders’ argument klopt: zijn er écht zo veel Marokkaanse jongeren crimineel?

Waar is het op gebaseerd?

Het is niet de eerste keer dat Wilders beweert dat Marokkaanse Nederlanders oververtegenwoordigd zijn in de misdaadcijfers. Eerder verwees hij naar een rapport van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) uit 2012 waaruit dit zou blijken. In dit Jaarrapport Integratie worden migrantengroepen met elkaar vergeleken. Van een groot aantal jongeren tot 23 jaar is nagegaan of zij ooit zijn opgepakt door de politie. Dit bleek bij jongeren van Marokkaanse komaf veel vaker het geval te zijn dan bij autochtone jongeren. De gegevens komen uit het Herkenningsdienstsysteem van de politie, waarin alle verdachten worden geregistreerd.

En, klopt het?

„Van alle jongens van Marokkaanse herkomst is 65 procent tussen zijn twaalfde en drieëntwintigste levensjaar weleens aangehouden”, staat in het SCP-rapport. Het gaat hier dus om Marokkaanse jongens. Dat is iets anders dan Marokkaanse jongeren, waar Wilders het over heeft. Voor het totaal aantal jongeren ligt het percentage een stuk lager: 46 procent van de Marokkaanse jongeren tot 23 jaar is weleens opgepakt.

Bovendien suggereert de PVV-leider dat al deze jongeren crimineel zijn. Nadat Wilders zegt dat „zes van de tien Marokkaanse jongeren” met politie in aanraking zijn geweest, zegt hij dat hij „die mensen” hun paspoort wil afpakken, want „criminele Marokkanen” wil hij het land uit. Maar niet iedere jongere die wordt opgepakt, is crimineel. Zo’n 10 procent van de personen die in het Herkenningsdienstsysteem staan, accepteerde een schikking of is niet verder vervolgd door het Openbaar Ministerie omdat er onvoldoende bewijs was.

Bovendien heeft het Centraal Bureau voor de Statistiek, dat de criminaliteitscijfers verzamelde, een uitgebreide disclaimer erbij opgenomen. Daarin staat: „Als de politie extra alert is op het gedrag van niet-westerse migranten of op delicten die vooral deze groepen plegen, komen zij eerder als verdachte in de registraties terecht.” Hoewel niet bewezen is dat de politieregistraties zijn vertekend, heeft het CBS wel „aanwijzingen” dat er sprake is van „selectiviteit” bij de vervolging van verdachten.

Conclusie

Volgens Wilders zijn zes op de tien Marokkaanse jongeren in aanraking geweest met de politie en justitie. Dat klopt niet. Er moet rekening worden gehouden met het feit dat Marokkaanse meisjes veel minder vaak dan jongens worden opgepakt, en dat niet iedere opgepakte jongere een misdrijf heeft begaan. Wij beoordelen de uitspraak van Wilders als onwaar.