Laat kans op vernieuwing niet liggen

Illustratie Cyprian Koscielnak

De (terroristische) nucleaire dreiging geldt als een ‘gemiddeld’ risico: de effecten zullen groot zijn, maar de kans erop is erg klein. Met het aanschaffen van instrumenten voor het detecteren van nucleair materiaal, beschermende kleding en ontsmettingsfaciliteiten, en het zorgen voor voldoende deskundigheid bij politie en rampenbestrijders is veel geld gemoeid. En het is altijd de vraag of dat geld niet beter in andere zaken kan worden gestopt, zeker als de kans dat het misgaat gering is. De komende nucleaire top in Den Haag zou het forum bij uitstek moeten zijn om te praten over innovatieve manieren die het mogelijk maken om meer maatschappelijk rendement te halen uit investeringen in veiligheid. Waarom is er apart beleid voor specifieke dreigingen, zoals nucleair-radiologische aanslagen, of aanslagen met chemische of biologische wapens? Zou het niet beter zijn om een goede risico-evaluatie uit te voeren en op basis daarvan een integrale aanpak voor crisisbeheersing te ontwikkelen? Die vernieuwing is ook mogelijk aan de aanbodkant. Veiligheidsmaatregelen zijn duur. Maar als we zorgen dat ze breder kunnen worden benut, leveren ze ook iets op. Waarom geen detectieapparaat voor biologische wapens ontwikkelen dat ook resistente bacteriën in een ziekenhuis opspoort? Of een apparaat dat bruikbaar is voor opsporen van zowel explosieven, drugs en andere gevaarlijke stoffen? Een dergelijke aanpak levert uiteindelijk veel meer maatschappelijk en economisch rendement op, in een tijd waarin budgetten dalen. Die visie op vernieuwing wordt node gemist op de agenda voor de komende nucleaire top.