De burgemeester is niet gewoon

Nummer 442 aan 11th Street is een bescheiden huis in een gewone straat in Brooklyn. Burgemeester Bill de Blasio woont er al vele jaren en nog steeds; hij wil graag overkomen als een man van het volk.

Laatst bezocht ik er vrienden in de buurt. Op een late avond liep ik door 11th Street, toen twee zwarte SUV’s stopten bij het politiehokje voor nummer 442. Agenten voor het tuinhekje. Een bodyguard liep met De Blasio naar de voordeur. De heren bekeken mij met argwaan. „Hi, how are you?” zei de burgemeester uiteindelijk.

De Blasio is niet de eerste die bedankte voor de ambtswoning, aan de Upper East Side. Zijn voorganger, de schatrijke Michael Bloomberg, vond zijn eigen huizen beter. Voor De Blasio dient zijn terugkeer naar Brooklyn een doel – het past in zijn persoonlijke verhaallijn. Hij haalt pizza om de hoek, traint in de sportschool twee straten verder, en groet de buren.

De Blasio is al sinds de campagne van vorig jaar een zelfverklaard populist, die het namens de ‘gewone’ man en vrouw opneemt tegen de rijken. Aangezien Wall Street en ‘de 1 procent’ een cruciaal onderdeel vormen van de belasting betalende bevolking, klinkt in de lokale media de vraag of de campagne tegen de toplaag verstandig is. De meeste politici nemen zich na hun verkiezingszege voor álle ingezeten te dienen. De Blasio heeft vanaf dag één op tegenstellingen en scheidslijnen gehamerd.

Er wringt iets in zijn narrative van een gewone kerel met een zwarte vrouw en twee hippe tienerkinderen. Hij ís niet gewoon. Als gekozen burgemeester dient hij ruim acht miljoen mensen.

De buurt, Park Slope, is een elite-enclave voor progressieve rijken die anderhalf miljoen dollar voor een bescheiden huis betalen. En de meeste New Yorkers maken niet zo veel misstappen in hun nieuwe baan.

New York is een antagonistisch bolwerk. Iedereen heeft er een mening. Debat wordt er gekoesterd. Maar De Blasio heeft in no time machtige vijanden weten te maken, ook in zijn eigen partij. Met de gouverneur van New York, Andrew Cuomo, ligt hij overhoop, omdat De Blasio tegen zogeheten charter schools is. Cuomo is vóór en gaat de confrontatie niet uit de weg. Deze populaire scholen zijn een mengvorm van openbaar en privé-onderwijs. De leerlingen zijn veelal afkomstig uit arme wijken en doen het er veel beter dan op de beroerde openbare scholen. Maar de meeste, en de beste, charters verwelkomen geen vakbonden – een belangengroep waaraan hij schatplichtig is.

Ook Bloomberg, die niets dan steun aan De Blasio heeft beloofd, viel vorige week diens beleid aan. Charters zijn „een voorbeeld voor alle scholen”, zei hij in een tv-interview. De Blasio’s belastingverhoging voor de hoogste inkomens? „Grootse populistische retoriek. Maar wel een ramp.”

Dat de burgemeester niet gewoon is, blijkt ook uit de enorme SUV waarin hij wordt rondgereden. Zijn chauffeur werd onlangs gefilmd toen hij 25 kilometer per uur te hard reed en stopborden negeerde. Dat gebeurde vlak nadat De Blasio had beloofd het verkeer weer veilig te maken door streng op te treden tegen overtreders.

Ook boycotte hij de Saint Patrick’s Day Parade. Er zou niet genoeg steun voor homo’s en lesbiennes zijn – ook al heeft het Ierse feest niets te maken met geaardheid. Zijn besluit viel slecht onder gewone mensen die graag hun afkomst vieren.

Het burgemeesterschap vergt finesse en politiek gevoel. Misschien dat De Blasio dit nog ontwikkelt als hij naar Gracie Mansion verhuist. Zijn woordvoerster heeft laten weten dat het gezin toch uit Brooklyn weggaat.

    • Diederik van Hoogstraten