Sanctie-steekspel tussen VS, EU en Rusland

Economische sancties hebben meteen effect

De Verenigde Staten hebben gisteren nieuwe, verder gaande economische sancties afgekondigd tegen bijna twee dozijn Russen uit de entourage van Vladimir Poetin. De Russen sloegen meteen terug door sancties af te kondigen tegen leden van de Amerikaanse regering. De sanctieschermutseling is een nieuwe fase in de ruzie tussen Rusland en het westen over de Russische annexatie van de Krim.

Ook Europa wil meer druk op Rusland uitoefenen. Gisteren gaven regeringsleiders, bijeen op een top in Brussel, de Europese Commissie opdracht om „voorbereidend werk” te treffen voor brede economische sancties, zoals een handelsboycot. Maar ze wilden die sancties nog niet afkondigen. De Duitse bondskanselier Angela Merkel benadrukte dat die fase pas aanbreekt als Rusland „verdere destabiliserende stappen neemt”, zoals een invasie van het oosten of zuiden van Oekraïne.

De EU haalt de band met Oekraïne wordt juist aan. Vanochtend werden de eerste, politieke hoofdstukken van een associatieakkoord met dat land ondertekend.

Wel breidt Europa het aantal Russen tegen wie gerichte sancties worden getroffen wel uit van 21 naar 33. De nieuwe namen waren vanochtend nog niet bekend. Daarnaast blaast de EU de eerstvolgende top met Rusland, in juni in Sotsji, af en worden reguliere bilaterale contacten bevroren. Maar volgens premier Rutte kan de Nederlandse handelsmissie van mei naar Rusland „vooralsnog” doorgaan, omdat dit een eenmalige gebeurtenis is.

De Verenigde Staten maakten wel de namen bekend van degenen tegen wie ze sancties treffen. Het gaat onder meer om Sergej Ivanov, Poetins chef-staf, Sergej Mironov, leider van oppositiepartij Rechtvaardig Rusland en om Gennadi Timsjenko, olie-investeerder en zakenvriend van Poetin. De maatregel betekent dat deze mannen de VS niet langer in mogen en geen transacties meer kunnen doen via Amerikaanse financiële instellingen. De bank Rossiya, waar de entourage van Poetin het gros van haar zaken doet, werd ook op deze manier uitgesloten. Dit betekent bijvoorbeeld dat Rossiya-klanten niet meer met een Visa- of Mastercard kunnen betalen.

Rusland legde gisteren een inreisverbod op aan negen Amerikaanse Congresleden en adviseurs van Obama, onder wie John Boehner, John McCain en Harry Reid, die een harde politiek tegen Poetin voorstaan.

Het Russische hogerhuis keurde vanochtend de annexatie van de Krim unaniem goed. Bij die gelegenheid zei Poetin dat verdere tegensancties niet aan de orde zijn. Zijn minister van Buitenlandse Zaken Lavrov noemde de westerse sancties onwettig.

Economische gevolgen bleven niet uit. Kredietbeoordelaars Fitch en Standard& Poors waarschuwden Rusland dat het niveau van beoordeling in de gevarenzone kwam. De Russische beursbarometer daalde vanochtend met drie procent.