De executie wordt nog even uitgesteld

De executie van een Amerikaanse gevangene mag vandaag niet doorgaan // Een rechtbank in Oklahoma heeft uitstel gelast // Het gif voor de dodelijke injectie is niet verkrijgbaar

Een rechtbank in de Amerikaanse staat Oklahoma heeft uitstel gelast van de executie van twee gevangenen. De mannen zouden vandaag en volgende week geëxecuteerd worden met een dodelijke injectie. Maar omdat de staat niet het benodigde gif kan vinden moeten de executies een maand worden uitgesteld.

De uitspraak illustreert de crisis in het Amerikaanse rechtssysteem over de doodstraf. Executies – tien tot nu toe in 2014 – worden vrijwel alleen nog uitgevoerd met dodelijke injecties. Maar staten hebben steeds meer moeite aan de vereiste stoffen te komen. In de meeste gevallen schrijven ze voor dat een gevangene drie stoffen toegediend krijgt: een slaapmiddel, een spierverslapper en een middel dat voor een hartstilstand zorgt.

Sinds de EU in 2011 de export van middelen voor executies verbood, is een tekort ontstaan in de Verenigde Staten. Het slaapmiddel, pentobarbital, wordt door een Deens bedrijf geleverd. Het middel is volgens het bedrijf gemaakt voor euthanasie van dieren, niet voor de doodstraf.

Een gifcocktail improviseren

Ook in Oklahoma is gebrek aan dit middel. Het ministerie van Justitie zei dat het zou proberen op andere manieren aan slaapmiddelen te komen, bijvoorbeeld in apotheken. Dit werd echter verworpen door de rechter. Een ter dood veroordeelde heeft volgens hem het recht te weten met welk middel hij wordt geëxecuteerd.

De twee gevangenen hadden de staat Oklahoma aangeklaagd, omdat zij zeker willen zijn dat het voorgeschreven gif wordt gebruikt. Volgens hun advocaten vrezen de gevangenen dat er een cocktail wordt geïmproviseerd, waardoor de executie mogelijk langer en pijnlijker zal zijn. Oklahoma moet nu een maand wachter met de executie van de twee gevangenen, Clayton Lockett en Charles Warner. Beiden zitten vast wegens moord.

Ook de Amerikaanse staten die de doodstraf nog altijd uitvoeren – naast Oklahoma met name Texas, Virginia en Florida – hebben een dreigend tekort aan gif. Texas heeft volgens AP-verslaggever Michael Graczyk, die al circa vierhonderd executies bijwoonde, nog genoeg in huis voor deze maand. „Daarna is het spul op. Ze hebben nog geen oplossing bedacht, dus ook hier kunnen executies uitgesteld worden.” In januari ontstond ophef in Ohio omdat de executie van moordenaar Dennis McGuire met een nooit eerder gebruikte combinatie van middelen 25 minuten in beslag nam. Enkele staten, zoals Ohio en Florida, hebben al eerder executies moeten uitstellen. Het Congres in de staat Missouri, die ook kampt met een tekort aan gif, wil het vuurpeloton opnieuw invoeren als alternatief.

    • Guus Valk