De 10 gezondste gemeenten en de 62 bezoedelde politici

Met de verkiezingen voor de deur licht Elsevier de begroting van 403 gemeenten door. VN zet 62 politieke affaires op een rij.

Elsevier deelt altijd graag rapportcijfers uit. De beste scholen, beste ziekenhuizen, beste universiteiten; het opinieblad maakt er lijstjes van die je toch altijd graag even bekijkt, al was het maar om eigen ervaringen te checken.

Deze week zijn de gemeenten aan de beurt. Samen met Deloitte keek het tijdschrift naar de financiële gezondheid van alle Nederlandse gemeenten, en stelde 403 schoolrapporten op. Huizen, Beesel en Ermelo blijken zeer gezond: geen schuld, veel reserve, lage lasten. Ongezond zijn onder meer Gouda, Haren en Vlissingen. Elsevier legt ook uit wat de kiezende lezer met die informatie kan, al is dat advies nogal meerduidig: in gezonde gemeenten mag je ‘partijen belonen die verantwoordelijk zijn voor het zorgvuldig besteden van geld’, maar er is ook ruimte voor ‘politici met ambitie, wellicht zitten die juist bij een partij die nu niet bestuurt’. Zelf kiezen, dus.

Smeuïger is het lijstje van Vrij Nederland, dat de Grootste Sjoemelaars van 2013 op een rij zette. Op de Politieke Integriteits-Index staat een record van 62 affaires. Handig om te weten, zo vlak voor de verkiezingen: zo’n 80 procent van de politieke affaires vond plaats op gemeentelijk en provinciaal niveau. De zaken lopen van fraude en het declareren van huisraad tot een ongewenste tongzoen en rijden onder invloed. De VVD is de winnaar, met dertien affaires, tegen negen voor de PvdA. Drie VVD’ers werden in 2013 veroordeeld. VN tekent wel aan dat de traditiegetrouw laconieke houding van de partijtop als het gaat om VVD’ers in opspraak sinds dit jaar definitief voorbij is.

Vrij Nederland besteedt verreweg de meeste aandacht aan de lokale verkiezingen. Op reportage met Leefbaar Rotterdam, mee op campagne met de Amsterdamse PvdA-lijsttrekker Hilhorst. Verrassender is een portret van Rob Schröder, fractieleider voor de VVD in de gemeente Waterland. Hij staat symbool voor de dunne lijn tussen het persoonlijke en politieke belang in kleine gemeente. Is het erg, dat Schröder mede-eigenaar is van café De Koperen Vis in de oude haven van Monnickendam? En dat de Koperen Vis een ontheffing kreeg van het verbod op terrasjes? Of dat de stadsraad van het dorp in 2012 regelmatig vergaderde in dat café? Het lijkt klein bier, maar zegt volgens VN iets over het vertrouwen van burgers in de politiek.

De Groene Amsterdammer beperkt de gemeentepolitiek tot een thuiswedstrijd: een interview met Andrée van Es, Amsterdamse wethouder voor GroenLinks. Zij is verantwoordelijk voor het ‘straffe’ beleid van de stad als het gaat om verplicht werken in de bijstand. „Het is 80 procent motiveren en 20 procent dwingen”, zegt ze. De interviewer, die Van Es persoonlijk kent uit haar tijd bij het Jongeren Advies Centrum in de jarig tachtig, lijkt wat ontgoocheld: „Vroeger was je links”.

    • Janna Laeven