Zomeruitverkoop bij Anzji leverde 130 miljoen euro op

Na de val van geldschieter Scheringa deed AZ financieel een stap terug. Opponent Anzji moest veel spelers verkopen na het terugtreden van suikeroom Kerimov.

Supporters van Anzji rollen een groot doek uit waarop toenmalig coach Guus Hiddink (midden) en spelers Roberto Carlos (rechts) en Samuel Eto’o staan afgebeeld. Foto Reuters

Dat het tussen 2011 en 2013 gekke tijden waren bij Anzji Machatsjkala, de voetbalclub uit de autonome Russische republiek Dagestan, blijkt uit de cijfers.

- 20 miljoen euro: het jaarsalaris van de Kameroense spits Samuel Eto’o.

- 130 miljoen euro: het bedrag dat Anzji tussen 14 en 31 augustus 2013 ontving door de verkoop van veertien spelers.

- 1,5 miljoen euro: de waarde van de Bugatti Veyron die eigenaar Suleyman Kerimov cadeau gaf aan de Braziliaanse linksback Roberto Carlos ter gelegenheid van diens 38ste verjaardag.

Morgen speelt Anzji in Alkmaar tegen AZ in de achtste finales van de Europa League. Ook anderhalf jaar geleden stonden beide clubs al tegenover elkaar. Toen werd AZ vooral in de thuiswedstrijd vernederd: eindstand 0-5, door doelpunten van onder anderen Eto’o en de Marokkaanse Nederlander Mbark Boussoufa. Uit werd het 1-0.

Eén ding staat vast: dat sterrenensemble zal AZ niet meer treffen. Geldschieter Kerimov, die volgens zakenblad Forbes beschikt over een vermogen van zo’n vijf miljard euro, kwam afgelopen zomer in ‘geldnood’ en trok zijn handen af van de club. Hij zou overspannen zijn. Zo twitterde Anzji-voorzitter Konstantin Remtsjoekov dat de gezondheid van Kerimov leed onder de tegenvallende prestaties van zijn club, die na zijn terugtreden is afgezakt naar de laatste plek in de Russische Premjer-Liga.

Het is een klassering die Ton du Chatinier niet verbaast. De Nederlandse trainer was anderhalf jaar werkzaam bij Anzji, als assistent van toenmalig hoofdtrainer Guus Hiddink, en werkte er in een tijd dat alles kon. „Totdat de geldkraan dicht werd gedraaid en de boel als een kaartenhuis in elkaar is gestort”, zegt hij. „Maar vergeet niet: de club heeft nog steeds een budget van rond de 60 miljoen, te vergelijken met dat van de topclubs in Nederland.”

Du Chatinier kon zich soms amper voorstellen in wat voor surrealistische wereld hij zich bevond. Enerzijds was er de beroerde situatie in Dagestan, een onrustige regio die door militante bewegingen in een gewelddadige greep wordt gehouden. Anderzijds was er de weelde van Moskou, waar spelers en stafleden waren ondergebracht in luxe woningen met beveiligers voor de deur.

De Russische hoofdstad is nog altijd de thuisbasis van Anzji. Van daaruit worden de spelers eens per twee weken naar Machatsjkala gevlogen, een reis die zo’n drie uur duurt. „Dat vliegen begon ik op den duur zat te worden”, zegt Du Chatinier. „Ik geloof dat ik per jaar wel driehonderd uur in een vliegtuig heb gezeten. We waren een soort gypsy-team.”

Ook vaste prik bij wedstrijden was een etentje met eigenaar Kerimov, vooral voor belangrijke duels. Waarbij de met grondstoffen rijk geworden Rus zich voornamelijk bemoeide met Hiddink, en niet met diens assistenten Du Chatinier en de Montenegrijnse Nederlander Zeljko Petrovic, oud-trainer van onder meer RKC.

„Wat voor man hij was?” Du Chatinier denkt even na. „Iemand die je geen geld zou lenen als hij erom zou vragen. Je zou denken: ga maar naar een ander, zwerver. Zo zag hij eruit, met zijn slippers en spijkerbroek. Je kunt hem vergelijken met Abramovitsj van Chelsea. Van hem zou je ook niet zeggen dat hij schatrijk is.”

Kerimov liet zijn Anzji achter in een precaire staat, een situatie waarmee ook AZ ervaring heeft. Daar moest voorzitter en geldschieter Dirk Scheringa in 2009 vertrekken nadat zijn DSB Bank failliet was verklaard. Net als Anzji moest ook AZ afscheid nemen van allerlei belangrijke spelers. Waar de Russen in augustus 2013 in een tijdsbestek van twee weken hun sterren verkochten, deed AZ het iets rustiger aan. Toch verkocht de club uit Alkmaar in de jaren 2010 en 2011 in totaal elf dragende spelers, onder wie Moussa Dembélé, Jeremain Lens en Stijn Schaars, voor een bedrag van 35 miljoen euro.

Sinds het vertrek van Scheringa maakte AZ in totaal ruim 50 miljoen euro winst op de transfermarkt. Met de verkoop van de Amerikaanse spits Jozy Altidore, afgelopen zomer voor 10 miljoen aan Sunderland, raakte de club zelfs definitief uit de geldzorgen. En sportief presteert AZ degelijk – het elftal van trainer Dick Advocaat staat zevende, een plek die aan het einde van het seizoen recht geeft op deelname aan de play-offs voor een Europees ticket.

Anzji maakte daarentegen zo’n 50 miljoen euro verlies op al zijn topspelers en staat laatste. Misschien kunnen de Russische bestuurders in de leer bij Toon Gerbrands, de algemeen directeur van de Alkmaarders die prat gaat op de gezonde financiën van zijn vereniging.

Op het veld zullen beide clubs wel aan elkaar gewaagd zijn, denkt Du Chatinier. Volgens hem kan AZ de Russen verslaan met verzorgd combinatiespel en moet in de thuiswedstrijd de basis worden gelegd voor kwalificatie voor de kwartfinale. De return in Ramenskoje, een voorstad van Moskou, wordt pittiger. „Al scheelt het een hoop dat die wedstrijd niet in Machatsjkala mag worden gespeeld”, aldus Du Chatinier. „Want daar is de sfeer zoals in een Turks stadion. Het publiek is verliefd op de club en bloedfanatiek.”

    • Fabian van der Poll
    • Derk Walters