In Almere blijft de perstribune bijna leeg als raad praat

De enige krant van Almere, Almere Vandaag, heeft vijf redacteuren. De gemeente heeft vijftig voorlichters.

De gemeenteraad van Almere discussieert. Er zijn plannen voor een nieuw retailpark, aan de rand van de stad, terwijl er al vier winkelcentra zijn. De kwestie sleept al twee jaar, want ondernemers zijn bang voor de concurrentie. Op de perstribune is het niet druk. Omroep Flevoland heeft een verslaggever gestuurd. De enige schrijvende journalist is van Almere Vandaag, de gratis huis-aan-huiskrant van HMC die vier dagen in de week bezorgd wordt bij 76.000 huishoudens in Almere; de andere dagen verschijnt er nieuws op de website.

Wie in Almere woont, haalt zijn informatie over de lokale politiek uit deze gratis krant, of uit de nieuwsuitzendingen van omroep Flevoland. Online is er dichtbij.nl. Meer smaken zijn er niet, nadat Almere Vandaag twee jaar geleden fuseerde met het wekelijkse huis-aan-huisblad Almare. In de jaren 80 probeerde Het Parool een Flevo-editie, die na vijf jaar werd opgeheven. Een betaalde regionale krant is er niet.

„Schraal”, vindt Frits Huis, fractievoorzitter van Leefbaar Almere in de gemeenteraad het medialandschap voor de 190.000 inwoners van zijn stad. „Voor het college kan het prettig zijn, dat er weinig controle is op wat ze doen. Maar of het ook goed is, is een tweede.” Huis prijst het harde werken van de redacteuren, maar mist onderzoeksartikelen en lange interviews. Toen de stad in de jaren zeventig gebouwd werd, was Huis er oprichter van Almare. „Toen hadden we nog een politiek columnist... als hij de raadszaal binnenkwam, sidderde iedereen. Nu suddert het alleen nog.”

Odeke de Jong is een van de vijf redacteuren-slash-verslaggevers van Almere Vandaag. Samen met een collega volgt ze de lokale politiek. Ze heeft een chef die maar een dag per week op de redactie kan zijn, omdat die nog 20 andere kranten onder haar hoede heeft. Vormgevers zijn er niet meer, dus maken de redacteuren zelf de pagina’s op, nadat ze eerst zelf de advertenties plaatsen. Toen de krant elf jaar geleden begon, waren er nog vijf vormgevers, een bladmanager, een eigen chef. „We zijn gehalveerd en gefuseerd”. De Jong zegt het monter. „Ik ben elke dag blij dat ik dit werk nog kan doen.”

De tabloid heeft drie pagina’s voor lokaal nieuws, dus de ruimte is beperkt: de redactie maakt vooral nieuwsberichten en verhalen van maximaal 600 woorden. „Ik zou heel graag meer de diepte in willen”, zegt De Jong. „Een goed uitzoekstuk willen maken over grondverkoop. Grond is onze bank, hier in Almere, met als gevaar dat de gemeente aan kortetermijndenken doet en veel grond verkoopt. Ik zou er een week op willen zitten en het uitzoeken, maar daar is geen tijd voor.”

Bij de vorige gemeenteraadsverkiezingen hield Almere Vandaag een peiling onder de burgers van de stad, maar dit jaar slaan ze dat over. „Weet je wel hoeveel dat kost?” zegt collega Jeroen Oosterheert, die in de krant sport en zaken onder beheer heeft. Wel organiseerde de redactie een lijsttrekkersdebat, dat 350 bezoekers trok.

Vooralsnog heeft Almere Vandaag het hoofd nog boven water weten te houden, ondanks de terugloop van advertenties. Almere is een bijzondere stad. „Mensen willen hier alles gratis”, aldus De Jong. „Als er een festival is en het kost geld, dan komen ze niet.” Er wordt onderzoek gedaan naar de mogelijkheid om Almere Vandaag betaald te maken, maar de kans daarop lijkt klein.

Tegenover de vijf redacteuren van Almere Vandaag heeft de gemeente Almere 50 voorlichters in dienst. Daarnaast is er een aparte organisatie voor de citymarketing. „Soms ervaar ik dat wel als een muur aan communicatieadviseurs”, zegt De Jong. „Alles wordt enorm gecontroleerd naar buiten gebracht.”

De gemeente koopt wekelijks zo’n vier tot zes pagina’s van Almere Vandaag voor gemeentelijke mededelingen. Toon van Dijk is lijsttrekker van de PVV, de grootste partij in Almere. Hij vraagt zich af of de krant wel onafhankelijk kan berichten. „Ze zijn voor hun voortbestaan afhankelijk van die gemeentelijke pagina’s”, zegt Van Dijk. „Ik zet vraagtekens bij hun onafhankelijkheid.” Zelf leest hij Almere Vandaag wel om zich te informeren over de stad. Verder leest Van Dijk lokale blogs. „Misschien is dat de toekomst.”

„We zijn wel degelijk kritisch”, zeggen de redacteuren. Zo schreef Almere Vandaag over de taxiritten die wethouder Duivesteijn maakte naar zijn woning in Den Haag, onder de noemer ‘fraude op het stadhuis’. De gemeente is inderdaad een belangrijke adverteerder, maar dat zijn supermarkten ook, zeggen ze.

Maar zijn ze ook een waakhond van de democratie? De Jong: „Ik denk dat je dat bijna nergens meer bent.” Collega Oosterheert voelt zich wel een luis in de pels. „Dat de besluitvorming over dat nieuwe winkelcentrum al twee jaar duurt, komt ook doordat wij daar over schrijven.” De Jong: „Ik grapte er eens over tegen een VVD-raadslid, en toen zei zij: ‘jij bent hooguit nog een Fikkie’.”

    • Janna Laeven