Geweld op de Krim luwt niet, beloften aan Tataren

Pro-Russische premier lijkt bij referendum niet zeker van zaak.

De nieuwe pro-Russische leider van de Krim, premier Sergej Aksjonov, heeft vandaag met toezeggingen geprobeerd de kleine minderheid van Krim Tataren voor zich te winnen. De handreiking kwam na een weekeinde waarin het geweld op het schiereiland niet wilde luwen en de nieuwe Oekraïense regering in Kiev betalingen aan de schatkist van de door Rusland bezette Krim stopzette.

Komende zondag is er op de Krim een referendum over aansluiting bij Rusland. In een interview met het Russische persbureau RIA Novosti zei Aksjonov dat een Krim Tataar vicepremier mag worden en dat hij nog twee ministersposten en andere staatsfuncties voor Krim Tataren zal reserveren.

Hij beloofde ook dat Tataars, met Russisch, een van de twee officiële talen wordt en dat bewoners van de Krim straks voor een Russisch of Oekraïens paspoort mogen kiezen.

Krim Tataren, een minderheid van nog geen 15 procent tegenover ongeveer 60 procent etnische Russen op het schiereiland, hebben reden aansluiting bij Rusland te vrezen. Na de collectieve deportatie in 1944 door Jozef Stalin wegens vermeende collaboratie met nazi-Duitsland mochten ze pas een kwart eeuw geleden terugkeren.

De poging van premier Aksjonov de Krim Tataren niet verder van zich te vervreemden, doet vermoeden dat de pro-Russische macht niet zeker is van zijn zaak. Als volksvertegenwoordiger had Aksjonov tot nu toe weinig politiek draagvlak op de Krim. Bij de parlementsverkiezingen van 2010 haalde hij met zijn partij Russische Eenheid slechts 4 procent. De Partij der Regio’s van toenmalig president Viktor Janoekovitsj haalde toen ruim driekwart van de stemmen.

De nieuwe machthebbers proberen tegelijk Oekraïners op de Krim, circa een kwart van de bevolking, verder te isoleren. Dit weekeinde maakte de regering van Aksjonov bekend dat een aantal kritische Oekraïense tv-zenders om ‘technische redenen’ niet meer via de ether kan worden uitgezonden.

De tweehonderdste geboortedag van de culturele vader des vaderlands liep gisteren op de Krim uit op vechtpartijen tussen Oekraïense bewoners en pro-Russische betogers. Bij de herdenking van dichter/schilder Taras Sjevtsjenko (9 maart 1814-10 maart 1861), die de Oekraïners anderhalve eeuw geleden hun taal gaf, doken Russische Kozakken op. Met zwepen probeerden ze Oekraïners af te ranselen. Vorige maand gebeurde iets dergelijks toen Koeban Kozakken in Sotsji insloegen op leden van punkband Pussy Riot.

Oekraïense journalisten meldden gisteren dat drie vrouwelijke collega’s bij de ‘grensovergang’ van Perekop door anonieme geüniformeerde mannen zijn aangehouden en met onbekende bestemming afgevoerd.