Wijnmakers dikmakers? (Ofwel: de Cornetto-coëfficiënt)

Vandaag een betoog gehouden in de gedrukte versie van NRC Handelsblad over het vermelden van calorieën zoals Sainsbury, de een na grootste supermarkt van Engeland, dat tegenwoordig doet op al zijn huiswijnen. Dit initiatief leverde de retailer een schouderklopje op van het Ministerie van Volksgezondheid. ‘Door deze informatie te verschaffen, worden de inspanningen rondom ‘verantwoordelijk drinken’ ondersteund, aldus de minister.

Maar niet alle supermarkten reageerden positief. Tesco, de grootste, en Morrisons hebben vooralsnog geen plannen. Natuurlijk omdat zij de negatieve invloed op de verkoop vrezen, maar ook omdat de nuance rondom de communicatie van het initiatief ver te zoeken is.

Zo meldt Drinkaware, de Engelse evenknie van onze STAP, voorheen de Stichting Alcohol Preventie, thans Stichting Alcohol Beleid, dat de hoeveelheid calorieën in een glas wijn van 250 ml overeenkomt met het eten van een Cornetto.

En dat schoot niet alleen de supers in het verkeerde keelgat. Ook critici van het vermelden van calorieën op voedsel in het algemeen schamperden over dergelijke kort-door-de-bocht vergelijkingen. Zij zien veel liever dat de overheid en de voedselindustrie juist de nadruk leggen op een goede balans van ons dagelijkse voedingspatroon. En nog belangrijker: op met mate eten en drinken.

Wat ik opvallend vind is dat de discussie rondom wijnconsumptie zich heeft verlegd van de gevaren van alcoholisme naar die van obesitas, doodsoorzaak nummer een in de westerse wereld. Nu is de moderne manier van wijn maken daar overigens wel degelijk op van invloed.

Of misschien beter gezegd: deze speelt in op de verlangens de hedendaagse consument. Die is verslaafd aan zoet. Of is het gemaakt. Zoet is in al ons eten en drinken. In ketchup, in yoghurtdrinks, in hamburgervlees. En in wijn. Want ook alcohol zorgt voor een zoetimpressie.

Daarbij komt dat het percentage daarvan flink is toegenomen. Dat vormde mede de fundering van het succes van wijnen uit de Nieuwe Wereld landen. Gemaakt  van rijpere druiven met meer suiker, tijdens de vergisting resulterend in meer alcohol. Bovendien werd ook de inzet van extra zoetstoffen niet geschuwd.

In eerste instantie eikenhout, dat zorgt voor een vanillesmaak. Maar nu de vraag naar unoaked wijnen toeneemt, door de wijn zo te produceren dat er hogere hoeveelheden restsuiker achterblijven. De aanpak bleek succesvol. Binnen drie decennia annexeerde de Nieuwe Wereld de helft van het wijnmarktaandeel in Engeland en Nederland.

Maar zijn alleen deze wijnmakers dikmakers? Zeker niet. Dankzij onder meer de voortschrijdende techniek op het gebied van weersvoorspellingen en de ontwikkeling van bepaalde gisten doet de Oude Wereld ondertussen vrolijk mee.

Ik heb sauvignon blanc uit de Loire van 14,5 procent op de proeftafel gehad. Bordeaux uit de jaren tachtig in de eigen kelder noteert veelal 12 procent. Onlangs had ik echter een recente oogst met 15 procent op de teller.

Het baart de liefhebber in mij zorgen. Niet omdat ik bang ben omdat dik te worden. Maar omdat ik weet dat zoet nog iets anders doet: het ware karakter van een wijn maskeren.

Vanwege mijn betoog valt de wijnkeuze bij de kikkererwten en de biet die collega De Vos vandaag op het menu heeft op een wijn met een laag alcoholpercentage. Maar dat is niet de enige reden. Ook het feit dat we hier te maken hebben met een fris gerecht verlangt een wijn die niet al te zwaar op de hand is. Licht gekoeld rood zoals beaujolais zou kunnen. Maar voordat je het weet tik je dan toch al weer gauw de 13 procent aan.

Nu is zowel biet als kikkererwt nogal geporteerd van Grüner Veltliner. Onlangs proefde ik de groenst mogelijke Grüner: Meinklang 2012 uit het Oostenrijkse Burgenland. (BytheGrape. € 9,75; tijdelijk € 8,50))  Biodynamisch volgens de richtlijnen van Demeter. Bovendien knisperend van de groene appeltjes, zinderend van de groene limoen en groen als gras. Groen licht ook voor de doordrinkers: slechts 11,5 procent alcohol.

    • Harold Hamersma