Pas geniaal met muziek

Geen lichte thema’s dit keer // Ramprelaties, Jezus en – aanrader – het boek van de film: 12 jaar slaaf

Lezen // Kinderboek Simon van der Geest Zapp Mattheus Querido, 39 blz. € 10,- 2

an Simon van der Geest ligt het niet. De Gouden-Griffelwinnaar doet als bewerker van de Matthäus-Passion precies waarop je hoopte. Na zijn schitterende polderodyssee Dissus (2010) gaat het in zijn nieuwste boek(je) Zapp Mattheus over een voetballende Jezus – ‘en zijn matties’.

De voetbalvergelijking blijkt briljant. Van der Geests evangelistenduo (Aad en Bram) vertelt over de apostelen als over liefdevolle, loyale loltrappers. En over Jezus, de bijzonderste. Maar Judas verraadt hem, als hij gezocht wordt wegens godslastering. Is Judas een verrader, zoals Aad zegt? Nee, hij is als de vriend die ‘een duwtje’ durft te geven, betoogt Bram, wanneer je op ‘de hoge duikplank staat, de hoge hoge, en je wilt wel springen, maar je voeten luisteren niet’. Na de terdoodveroordeling is het ‘Jezus tegen het soepie’, en zijn kruisgang is als een ultieme pingel. Op naar ‘Goal-gotha’, want ‘sterven, nu, hier, maakt hem onsterfelijk’. Zoals scoren ook doet.

Briljant, hoe Van der Geest het zware lijdensverhaal toegankelijk maakt. Toch mist dit libretto het doel helemaal. Na anderhalve bladzijde heb je al zin om iets anders te doen. Namelijk: de voorstelling erbij halen, op YouTube. Want als de tekst summier meldt dat het koor ‘Kommt, ihr Töchter, helft mir klagen’ inzet, wil je dat horen. Pas met de muziek erbij lees je het genie in een dialoog (‘De bliksem’, ‘de donder’, ‘moet bliksemen’, ‘donderen’): een schitterend een-tweetje met het Bachritme. Dat er niets méér is gedaan dan de tekst afdrukken met een lelijk kaftje eromheen, en dat niemand inzag dat dit prachtmateriaal het nieuwe uitgeven – zappend tussen geluid, beeld, tekst, illustratie, toelichting, vertaling – had kunnen inluiden, dat doet pijn.