Streamen, nu ook voor boeken

Dit jaar komt er een Nederlandse streamingdienst voor boeken. Daar werken twee grote uitgeefconcerns aan. Voor een maandelijks bedrag onbeperkt toegang tot populaire e-boeken.

Foto Shutterstock

Nog even en we kunnen niet alleen muziek en films streamen, maar ook boeken. Uitgeverijen WPG en LannooMeulenhoff werken aan een abonneeservice voor digitale boeken. Deze twee grote uitgeefconcerns, met daarin uitgeverijen als De Bezige Bij, A. W. Bruna, Meulenhoff Boekerij en Querido, vertegenwoordigen samen bijna de helft van de Nederlandstalige e-boekenmarkt.

De service biedt lezers voor een maandelijks bedrag onbeperkt toegang tot een catalogus van duizenden populaire e-boeken. De streamingdienst, gebaseerd op het model van Spotify (voor muziek) en Netflix (film en tv-series), moet dit jaar in Nederland en België op de markt zijn.

De uitgeverijen hopen met de dienst piraterij van e-boeken tegen te gaan en een nieuwe lezersmarkt aan te boren. Als voorbeeld dienen de ontwikkelingen in de muziekindustrie, die net als de boekensector jarenlang gebukt ging onder een dalende omzet. Die trend is in de muziekindustrie gekeerd door de komst van populaire streamingdiensten als Spotify en Deezer: het aantal downloads uit illegale bron daalt en sinds vorig jaar rapporteert de industrie voor het eerst sinds jaren weer stijgende omzetcijfers.

De meerwaarde van de dienst ten opzichte van het downloaden van e-boeken ligt volgens projectleider Lisa van den Herik in het gebruikersgemak. „Geen gedoe meer met bestanden overzetten van het ene naar het andere apparaat. Je hebt de hele catalogus direct op je computer, telefoon of tablet tot je beschikking.” Veel mensen vinden het aankopen van e-boeken nu nog te ingewikkeld, de prijs te hoog en het gebruiksgemak te gering, blijkt uit marktonderzoeken.

Van den Herik wil niet zeggen wat een maandabonnement gaat kosten. Spotify en Netflix ontdekten de afgelopen jaren dat consumenten niet bereid zijn meer dan tien euro per maand te betalen. Van den Herik: „Laat ik het zo zeggen: onze abonnementsprijs is voor een substantiële groep interessant genoeg om een koopintentie te hebben.”

Het is de bedoeling dat populaire titels op het moment van verschijnen in de ‘boekenspotify’ verkrijgbaar zijn. „De bestseller-60 zal goed vertegenwoordigd moeten zijn om de dienst interessant te maken voor een grote groep lezers”, zegt Van den Herik De dienst start met enkele duizenden titels en breidt daarna het aanbod verder uit. Ook komt er een mogelijkheid om gedownloade boeken uit de catalogus te lezen zonder internetverbinding.

Het verdienmodel is zo ingericht dat auteurs een hogere vergoeding krijgen naarmate hun boeken meer en langer worden gelezen. „Uitgangspunt is dat het niet veel nadeliger voor auteurs is dan wat zij nu met de verkoop van e-boeken verdienen.” Dat is minder dan voor een papieren boek.

De dienst mikt op een breed lezerspubliek, maar zal volgens de uitgeverijen ook consumenten bereiken die nu downloaden uit illegale bron of nog niet digitaal lezen. Ze putten hoop uit wat er in de muziekindustrie is gebeurd. „Mensen die voorheen vooral radio luisterden en af en toe een nummer kochten op iTunes, zijn door Spotify het abonnementsgeld van 120 euro per jaar aan muziek gaan besteden”, aldus Van den Herik.

De uitgeverijen zijn niet de eersten met een streaming-boekenservice in Nederland: onlangs maakte de Openbare Bibliotheek het lenen van e-boeken mogelijk via streaming. Maar deze dienst is volgens Van den Herik nauwelijks te vergelijken met het initiatief van de uitgeverijen, omdat de nieuwe en goed verkopende titels er niet in zijn opgenomen.

Er is volgens Van den Herik de laatste jaren veel verbeterd op het vlak van e-boeken. „Ze verschijnen nu bijna altijd tegelijk met de papieren uitgave en de Engelstalige editie. Ook kunnen veel van onze e-boeken veel makkelijker dan voorheen op verschillende e-readers geplaatst worden.”

Bij het opzetten van de dienst is het volgens Van den Herik zaak de perfecte balans te vinden tussen de belangen van de exploitant van de streamingdienst zelf, uitgevers, auteurs en lezers. „Dat is nog een best lastige puzzel. Zo moet het titelaanbod echt heel goed en volledig zijn, blijkt uit ervaringen van vergelijkbare diensten in het buitenland, zoals Oyster in de Verenigde Staten en Skoobe in Duitsland. Je ziet dat Spotify succesvol is dankzij het brede muziekaanbod en dat Netflix er momenteel heel hard aan werkt om hun tv- en filmaanbod te verbeteren. Dat is ook precies waarom wij dit samen met de grote uitgevers oppakken, dan hebben we de aanbodzijde in ieder geval gedekt.”