Films vólgen tegenwoordig vaak het speelgoed

Speelgoed dat tot leven komt is de oudste kinderdroom. De Legofilm bouwt voort op een lange traditie.

Kinderdroom of eerder een nachtmerrie? Er zijn twee soorten films over speelgoed dat tot leven komt: een die geschikt is voor kinderen, en een die dat beslist niet is. Child’s Play en al die andere films over de door de geest van een seriemoordenaar bezeten pop Chucky bijvoorbeeld zijn ondanks hun speelgoedthema nadrukkelijk niet voor alle leeftijden.

Speelgoed dat tot leven komt mag dan een klassieke kinderdroom zijn, maar je zou maar dat kind zijn dat een Chucky-pop op z’n verjaardag krijgt. Want die bestaan. Inclusief onschuldig kijkende Dr. Jekyll- en bloeddorstige Mr. Hyde-versie.

Wat dat betreft is het opvallend dat er – op honderden geweldige doe-het-zelffilmpjes van amateurs na – niet eerder een Lego-film werd gemaakt. De bouwblokjes zijn waarschijnlijk het bekendste speelgoed ter wereld. En de bijbehorende legopoppetjes werden in vele filmversies, van fantasyfiguren uit Star Wars, Lord of the Rings en Harry Potter en superhelden van de Hulk tot Batman uitgebracht. Ze traden al even op in de speelgoedfilm aller speelgoedfilms Toy Story – waarvan behalve hoofdpersonen Woody en Buzz Lightyear de meeste figuurtjes ook op echt bestaand speelgoed zijn gebaseerd. Om de cirkel rond te maken hebben sommige van die legofilmfiguurtjes nu weer een bijrolletje in de Legofilm. En om de postmoderne slang helemaal in zijn eigen staart te laten bijten zijn natuurlijk de poppetjes die speciaal voor de film werden bedacht inmiddels ook in een speelgoedversie verkrijgbaar.

Extra inkomsten uit actiepoppen, videogames, broodtrommels en wat je verder nog kunt bedenken, zijn de afgelopen decennia steeds belangrijker geworden. Een film is geen film meer maar een heel universum. Of een fuik zo je wilt. Vandaar dat er steeds meer films worden gemaakt die op speelgoed zijn gebaseerd, in plaats van andersom.

Een pakje speelkaarten met buitenaardse afbeeldingen inspireerde Tim Burton tot Mars Attacks! De hele Transformers-serie kwam pas tot stand nadat speelgoedfabrikant Hasbro z’n buitenaardse robotauto’s via strips, games en tv-series had uitgevent en een deal sloot met regisseur Michael Bay.

De militaire actiepop G.I. Joe kwam een paar zomers geleden tot leven in een opgefrist pakje. Maar recordhoudster is Barbie, die in tientallen, meestal direct to dvd-animatiefilms optrad. Barbie heeft desondanks cult-appeal. Filmmaker Todd Haynes gebruikte ooit barbiepoppen voor zijn korte film Superstar: The Karen Carpenter Story, waarin hij het levensverhaal schetste van de aan anorexia overleden zangeres. Onnodig te zeggen dat illegale kopieën van dat filmpje sindsdien een kat-en-muisspel spelen met fabrikant Mattel op YouTube.