Leuk werk belonen helpt wél

Als mensen beloond worden voor werk dat ze erg leuk vinden, gaan ze daar nog harder door werken. Vooral als die beloning niet zo héél direct gekoppeld is aan hun prestaties. Dit geldt dus sterker bij een hoger basissalaris dan bij gerichte prestatiebonussen. Dat blijkt uit een grote meta-analyse van 40 jaar onderzoek – in totaal werden 183 studies met ruim 212.000 proefpersonen gecombineerd – naar de combinatie van intrinsieke en extrinsieke motivatie op prestaties. De onderzoekers waren vooral nieuwsgierig naar de invloed van beloningen (bonussen, salaris, complimentjes, schoolcijfers) op de intrinsieke motivatie (Journal of Experimental Psychology: General, februari).

Uit eerder onderzoek werd wel geconcludeerd dat ‘externe’ beloningen die eigen, intrinsieke motivatie zouden ondermijnen. In een beroemd experiment hadden kinderen minder zin om te spelen met speelgoed als ze eerder beloond waren om daarmee te spelen. Deze nieuwe meta-analyse verandert dat beeld dus: het kan geen kwaad, blijkt nu, om intrinsiek gemotiveerde mensen te belonen voor wat ze doen, maar het is beter om dat niet té direct aan output te koppelen.

Uit de nieuwe grootscheepse vergelijking blijkt verder dat naarmate mensen meer extrinsiek gemotiveerd zijn voor wat ze doen (naarmate ze er dus meer voor beloond worden), ze vooral kwantitatief beter presteren: ze presteren méér.

Extrinsieke en intrinsieke motivatie zijn allebei goed. Extrinsieke motivatie is meer voor rechttoe-rechtaan repetitief werk waarbij het vooral om kwantiteit gaat, en intrinsieke motivatie meer voor complex werk waarin mensen zich graag verliezen en waarbij het vooral om kwaliteit gaat.