Sanoma start site voor eigen ex-medewerkers

Uitgever Sanoma wil haast maken met zijn transformatie naar digitaal. Het eigen innovatie-laboratorium levert daarvoor talrijke probeersels.

Zeker eenmaal per maand stuurt Sanoma een bericht dat het bedrijf investeert in een nieuw bedrijfje. In december Springest, een website om opleidingen te vergelijken. In november FashionQlub, over mode. En in oktober WappZapp, een dienst om tv, webvideo’s en films terug te kijken. Eind 2013 had Sanoma Ventures, de investeringstak van het Fins-Nederlandse concern, vijftien deelnemingen, goed voor 161 banen. Of ze al winstgevend zijn is onbekend.

Geen van die bedrijfjes vertelt het verhaal van Sanoma van dit moment echter zo goed als de start-up van januari. Hubly heet het initiatief. Voortgekomen uit het eigen innovatielab van Sanoma. Hubly brengt opdrachtgevers en freelanceschrijvers, fotografen en filmmakers bij elkaar. En dat is toepasselijk, voor iedereen bij Sanoma.

Het concern – in Nederland uitgever van publieksbladen als Libelle en Donald Duck en de digitale nieuwsdienst NU.nl en in Finland onder meer de grootste krantenuitgever van het land – heeft het moeilijk. Uit de vanochtend gepubliceerde resultaten over 2013, bleek dat de omzet vorig jaar met 6,6 procent is gedaald (tot 2,2 miljard euro), het nettoresultaat (149 miljoen winst in 2012) is omgeslagen in een verlies van 332 miljoen en het aantal banen met bijna achthonderd is afgenomen tot 9.600.

De cijfers zijn een bevestiging van de ellende die vorig jaar al herhaaldelijk bleek. Eind oktober kondigde Sanoma in Nederland een grote reorganisatie aan. Die kost mogelijk vijfhonderd banen, bijna eenderde van het totaal.

Sanoma wil 32 titels verkopen, omdat zij te weinig potentieel zouden hebben in een digitale wereld. Voor die bladen wordt een koper gezocht. „De rationalisering van de portfolio verloopt volgens plan”, schrijft bestuursvoorzitter Harri-Pekka Kaukonen in zijn toelichting op de cijfers. Er zijn veel geïnteresseerden, aldus Sanoma, maar kijkers zijn nog geen kopers. „Tegen het personeel is gezegd dat er voldoende belangstelling is”, zegt voorzitter Annemiek van Bakel van de ondernemingsraad.

Rompredacties

Grafisch concern Roto Smeets werd genoemd als een van de belangstellenden, maar dat lijkt onwaarschijnlijk. De grootste drukker van Nederland heeft zelf genoeg moeite het hoofd boven water te houden in een zeer concurrerende markt. Sanoma wil zijn titels in principe niet per stuk verkopen, zei directeur ‘print’ Henk Scheen-stra in oktober, maar in bundels van minimaal drie titels.

Alle Sanoma-bladen moeten bovendien overstappen op zogenoemde rompredacties. Alleen een paar eindredacteuren en vormgevers blijven in dienst; veel vaste redacteuren verliezen hun baan en mogen gaan freelancen. Hoe nuttig is dan een site als Hubly om het contact warm te houden. Bij het rijtje opdrachtgevers op de site van Hubly staan onder meer NU.nl, VT Wonen en Playboy. Allemaal van Sanoma zelf.

Het nieuwe bedrijfje Hubly is nog in een testfase. Maar het wordt nu al onder de aandacht gebracht. Dat zegt ook iets over de haast die het concern wil maken met de transformatie naar digitaal. Peter de Mönnink, de nieuwe baas van Sanoma Nederland, zit er bovenop, zeggen medewerkers. „Hij maakt tempo”, zegt OR-voorzitter Van Bakel. „Niet alleen met de reorganisatie maar ook met de slag naar digitaal.”

Experimenten

De Mönnink heeft een digitale achtergrond bij Reed Elsevier. Net als bij het Brits-Nederlandse informatieconcern zal hij ongetwijfeld benadrukken dat digitale experimenten aardig zijn, maar wel degelijk snel geld moeten opleveren. Belangrijk voor Sanoma nu de advertentiemarkt voor publiekstijdschriften blijft dalen en de inkomsten uit abonnementen en losse verkoop van de bladen stagneren.

Twee pijnpunten heeft Sanoma de afgelopen weken proberen glad te strijken. Na een moeizame start van de onderhandelingen met de vakbonden over een sociaal plan ligt er nu een akkoord. Medewerkers die boventallig zijn kunnen kiezen uit een snel vertrek (met meer geld) of een uitgesteld vertrek inclusief begeleiding.

„De onderhandelingen begonnen slecht”, zegt Yvonne Dankfort van de Nederlandse Vereniging van Journalisten (NVJ), „maar nu is er een goed vangnet voor de medewerkers die boventallig zijn.” Dankfort verwacht dat de rompredacties al in april of mei worden ingevoerd.

De meeste aandacht in de media kreeg het conflict tussen Sanoma en Talpa. John de Mol en Sanoma-baas Kaukonen discussieerden openlijk over de problemen bij de tv-zenders van SBS. Talpa bezit eenderde, Sanoma tweederde van de aandelen. Sanoma was ontevreden dat Talpa-programma’s op SBS 6 lagere kijkcijfers haalden dan afgesproken. De Mol wilde Sanoma uitkopen voor naar verluidt 372 miljoen.

De ruzie is inmiddels bijgelegd, meldden onder meer De Telegraaf en Het Financieele Dagblad. Het succes van De Mols realityserie Utopia zal daarbij geholpen hebben. Nu nog de uitzendrechten voor de samenvattingen van de eredivisie binnenhalen en SBS 6 zit weer in de lift. Het bod van SBS is weliswaar een stuk lager dan dat van de NOS, maar SBS (en Sanoma) heeft een troef achter de hand. Het concern zou al zijn uitingen – van SBS’ Hart van Nederland en Radio 538 tot Veronica Magazine en Sanoma’s mannenbladen – willen inzetten om de eredivisie te promoten.