PVV-rapport: vertrek uit EU levert geld op

PVV-onderzoek met betwiste aannames concludeert dat het EU-lidmaatschap Nederland geld kost.

Volgens een door de PVV betaald onderzoek door bureau Capital Economics zou Nederland kunnen profiteren van een vertrek uit de Europese Unie. In het minst optimistische scenario zou het Nederlands Bruto Binnenlands Product (bbp) met 0,36 procentpunt per jaar extra kunnen groeien. In het optimistische scenario zou dat kunnen oplopen tot 0,5 procentpunt, zo concludeert Capital Economics.

PVV-leider Geert Wilders was tevreden over de resultaten van het vandaag gepresenteerde onderzoek. Overigens berichtte deze krant eerder dat het bureau bij aanvang in een email aan Wilders al aangaf „vrijwel overtuigd” te zijn dat de studie „zal laten zien dat uittreding [uit de EU] voordelig voor Nederland zal zijn”.

Deze resultaten gaan uit van een aantal betwiste aannames. Zo gaat het bureau er in het optimistische scenario van uit dat Nederland in uittredingsonderhandelingen met de EU dezelfde status als Zwitserland zou kunnen verkrijgen, dat grotendeels toegang tot de interne markt van de EU heeft. De vraag is of Nederland door de overgebleven EU-landen erg welwillend tegemoet zou worden getreden.

Een andere te betwisten aanname is dat EU-regulering 4 procent van het bnp kost, en dat deze reguleringskosten zouden wegvallen bij uittreding. Overigens zou Nederland in het ‘Zwitserland-scenario’ de regels voor productstandaarden en vrije concurrentie moeten aanhouden.

Volgens het onderzoeksbureau zouden de handelsstromen tussen Nederland en andere EU-landen niet noemenswaardig lijden onder het uittreden. De onderzoekers stellen: Duitsland heeft evenveel belang bij het goedhouden van handelsconnecties met Nederland als Nederland zelf. Daarnaast betogen de onderzoekers dat Nederland ook als niet EU-land even aantrekkelijk zal blijven voor internationale handelspartners als nu het geval is. Maar daarvoor nemen ze wel aan dat Nederland toegang tot de interne markt zal houden.

De onderzoekers schrijven net als veel economen dat het bezuinigingsbeleid van de EU de economische groei drukt. Als gevolg daarvan nemen zij aan dat Nederland dat bezuinigingsbeleid zou loslaten als het zelf zijn financiële, fiscale en monetaire beleid zou kunnen voeren. Overigens ontkennen veel politieke partijen in Nederland dat zij vanwege Brusselse regels bezuinigen. De grootste regeringspartij VVD benadrukt altijd dat het zelf vindt dat de overheid niet meer moet uitgeven dan er binnenkomt.

De onderzoekers gaan er ook vanuit dat een veel strenger immigratiebeleid meer dan 7 miljard euro per jaar kan opleveren. Die conclusie is gebaseerd op een kritisch ontvangen rapport van Nyfer. Het is overigens gezien de politieke verhoudingen in Nederland en internationale verdragen niet goed voor te stellen dat een dergelijk immigratiebeleid realiteit wordt.

Het rapport benoemt ook risico’s van uittreding. Bijvoorbeeld dat het „simpelweg onmogelijk is om te voorspellen wat de reactie van markten zou zijn.” Dat het best mogelijk is dat ratingbureaus de kredietwaardigheid van Nederland naar beneden bijstellen. Dat de nationale bankensector instabiel kan worden. Van al deze risico’s betogen of stellen de onderzoekers dat ze tijdelijk en beheersbaar zullen zijn.

Een mogelijk risico waar het rapport niets over zegt, is wat de politieke, maatschappelijke en economische effecten binnen en buiten Europa zouden kunnen zijn van een Nederlandse uittreding uit de EU. De aanname is blijkbaar dat de Nederlandse stap tot nauwelijks of geen reacties zou leiden. Toch bleken eerdere berichten van een potentieel instabiele unie tot zeer grote reacties op financiële markten te leiden.