De warme gloed van geoliede mannenlijven

De Griekse mythologie en de Klassieke Oudheid zijn al een eeuw lang een onuitputtelijke inspiratiebron voor de filmindustrie. Dit jaar komen er zelfs twee films over de Griekse held en halfgod Heracles in de bioscoop, waarbij de voorkeur gegeven wordt aan zijn Latijnse naam Hercules. Eind juli verschijnt Hercules, maar eerst is het de beurt aan The Legend of Hercules.

Al sinds de opkomst van de Italiaanse zwaard-en-sandalenfilms waarvan de hoogtijdagen tussen 1957 en 1965 lagen, worden de hoofdrollen vertolkt door bodybuilders, sporters of modellen. Zo speelde de Amerikaanse bodybuilder Steve Reeves in die tijd meermalen Hercules in een serie uiterst succesvolle Italiaanse producties. Die producties grijpen terug op Cabiria, dat in 1914 het beginpunt vormde van wat de ‘epic’ heet: historische films vol spectaculaire sets, opwindende actiescènes en mannen in toga’s die het kwaad verslaan.

Films in dit genre gaan vooral over mannelijkheid, in de vorm van geoliede lichamen, imposante wasbordjes en bollende bicepsen. De historische avonturen van de helden doen er minder toe. Filmhistorici zien de films vooral opbloeien in tijden van politieke en economische crises. Zo ontging in 1937 niemand de parallel met Mussolini in de film Scipio L’Africano. Waar de Romeinse titelheld Scipio Hannibal versloeg, viel de Italiaanse fascistenleider Ethiopië binnen. Zo bezien is het verleidelijk de door Hollywood gefinancierde recente epics als Troy, 300 en de televisieserie Spartacus te zien in het licht van Amerika’s tanende macht in de wereld, bedoeld om de geknakte nationale trots op te krikken. Voor even kan de bioscoopbezoeker zich spiegelen aan stoere mannen die het kwaad verslaan en het rijk terugwinnen.

Het vrij ridicule The Legend of Hercules heeft vrijwel niets te maken met de mythe van Heracles. Zo wordt slechts een van diens fameuze twaalf werken getoond: het doden van de leeuw van Nemea. Verder veel knipogen naar Spartacus (1960) en Gladiator (2000), waarbij oudgediende Renny Harlin de stijl kopieerde van het schoolmakende 300 (Zack Snyder, 2006). Het vervolg op die film, Rise of an Empire, draait vanaf begin maart.