De vaten met zuur zijn het gevaarlijkst

Toezichthouder Luc Roosen op patrouille: „Je moet niet bang zijn uitgevallen, maar ook niet de held willen uithangen.” Foto Rien Zilvold

Met de toename van het aantal dumpingen groeit ook de roep om maatregelen. „Ik schreeuw om aandacht. Dit gaat gruwelijk mis”, zegt boswachter Marcel Douma van Staatsbosbeheer in West-Brabant.

Jaarlijks is de grootste terreinbeheerder van Nederland ruim een half miljoen euro kwijt aan het opruimen van afval. Een dumping van drugsafval kost sowieso minimaal vijfduizend euro, maar dat kan oplopen tot veertigduizend euro als de vaten lek zijn en de grond moet worden gesaneerd. De grootste klapper maakte Staatsbosbeheer afgelopen voorjaar. Toen werd in de bossen van het Brabantse dorp Dorst vierduizend liter aangetroffen en kostte de opruimactie zestigduizend euro.

De dumpingen zijn bovendien gevaarlijk, zegt boswachter Douma, die door alle vondsten in zijn terrein onder collega’s bekend staat als „de afvalboer”. Douma: „De vaten met zuur staan soms letterlijk op springen. Ik heb met eigen ogen gezien hoe de bodem in de handen van opruimers eruit viel. Zonder beschermende kleding zou het leed niet te overzien zijn geweest.” Oppassen dus voor burgers en buitenlui. „Want wat doen mensen die rotzooi op hun erf aantreffen? Die deinzen terug voor de kosten en gaan de vaten verplaatsen. Ze zetten de vaten aan de straat. Heel gevaarlijk!”

Ook de natuur wordt ernstige schade toegebracht. „Als die rotzooi in sloten terechtkomt, is de ellende groot. Ik kreeg laatst telefoon van het waterschap: of ik een idee had waarom er tien ton vis boven was komen drijven. Nou, ik heb inderdaad een idee.”

Onder aanvoering van Natuurmonumenten en Park De Hoge Veluwe hebben ‘groene’ organisaties minister Opstelten (Veiligheid, VVD) en de Tweede Kamer gisteren opgeroepen de sluipende afname van het aantal buitengewoon opsporingsambtenaren (BOA’s) een halt toe te roepen. De Tweede Kamer bespreekt vandaag het toezicht in de natuur. „Zonder de ogen en oren van de BOA’s ontstaat er in het buitengebied een blinde vlek in de openbare orde”, schrijven de organisaties. Vooral de BOA in dienst van particuliere organisaties verdwijnt snel door de hoge kosten. Drie jaar geleden waren er achthonderd BOA’s in de natuur, nu nog vijfhonderd. „Wij verwachten in dit licht in de toekomst een toename van criminaliteit en overlast”, stelt een woordvoerder van Natuurmonumenten. De terreinbeheerder is jaarlijks anderhalve ton kwijt aan het opruimen van afval. Vorig jaar trof Natuurmonumenten 315 keer afval in haar gebieden. Niet alleen synthetisch drugsafval, maar ook hennep, asbest, banden, sloop-, tuin- en huishoudelijk afval.

Ongeveer 90 procent van alle drugsafval wordt gevonden in Noord-Brabant en, in mindere mate, Limburg. De provincie Noord-Brabant lanceerde onlangs een actieplan om dumping terug te dringen. Toezichthouders krijgen instructies hoe zij drugslaboratoria kunnen herkennen. Er komt een uniforme instructie voor het opruimen, zodat sporen van criminelen veilig worden gesteld. En er wordt onderzoek gedaan naar de haalbaarheid van een waarborgfonds, zodat grondeigenaren niet zelf voor de kosten hoeven op te draaien. Dat fonds moet worden gevuld met de opbrengst na het ‘plukken’ van criminelen, vinden zowel provincie als natuurbeheerders. „Bij de aanpak van de hennepteelt worden tientallen miljoenen teruggevorderd. Laat men dat ook doen bij de synthetische drugs en stort die miljoenen in het fonds”, zegt boswachter Douma.