De piratenbaai is weer open voor gratis films en muziek

Het logo van website The Pirate Bay, met in het zeil een cassettebandje: symbool voor thuis kopiisten van weleer.

Het mag weer bij Ziggo en XS4ALL: films, series en muziek downloaden via The Pirate Bay. Gisteren besloot het gerechtshof in Den Haag dat de internetproviders de downloadsite niet langer hoeven te blokkeren. Stichting Brein, dat de zaak had aangespannen, werd veroordeeld tot het betalen van ruim 300.000 euro proceskosten. Brein overweegt in cassatie te gaan bij de Hoge Raad.

In mei 2012 werd Stichting Brein nog door de rechter in het gelijk gesteld. Vanaf dat moment kon ruim 80 procent van de Nederlanders de website, één van de populairste downloadsites, niet meer bezoeken. Het hoger beroep in de rechtzaak van Brein tegen UPC, KPN, Tele2 en T-Mobile loopt nog.

Het stoppen van The Pirate Bay had volgens de rechtbank te weinig effect om een blokkade te blijven rechtvaardigen. De blokkade betekent „geen vermindering van het door abonnees gepleegde aantal inbreuken”, schreef de rechtbank. „Er is slechts sprake van een verandering van de weg.” Na de blokkade verplaatsten internetters zich naar andere downloadsites, of maakte gebruik van trucs om The Pirate Bay toch te kunnen bereiken.

De providers zagen de blokkade als een belangrijke schending van één van hun basisprincipes: een open, en toegankelijk internet. XS4ALL noemde de uitspraak gisteren daarom „een overwinning voor het vrije internet”. Het bedrijf schrijft op zijn blog: „We zijn erg blij dat het gerechtshof de informatievrijheid, een grondrecht van alle Nederlandse burgers, in bescherming neemt.”

In Nederland is het downloaden van muziek, series en films van websites als The Pirate Bay en bittorent.com niet verboden. De term ‘illegaal downloaden’ is feitelijk onjuist. De websites en de te downloaden kopies zijn illegaal, maar de downloaders die er gebruik van maken zijn niet strafbaar.

De uitspraak is een zware nederlaag voor Stichting Brein, de belangenorganisatie die namens auteurs, kunstenaars en film- en muziekproducenten een hard gevecht voert tegen schending van auteursrechten. Brein wordt gezien als de bad cop van de industrie, bekend van de dreigende ‘downloaden is diefstal’-filmpjes bij het opstarten van een dvd.

Brein wilde gisteren alleen via een persbericht reageren. Hierin schreef directeur Tim Kuik dat de uitspraak van het Hof „nadelig is voor de ontwikkeling van de legale online markt, omdat die bescherming nodig heeft tegen illegale concurrentie”.

Nederlanders zijn fanatieke downloaders van illegale content, volgens de industrie omdat het hier niet verboden is. Het percentage Nederlanders dat weleens films en series downloadt uit een illegale bron zoals The Pirate Bay is sinds 2008 gestegen van 10 naar 18 procent, volgens onderzoek van het Instituut voor Informatierecht (IviR) samen met CentERdata.

Het aantal downloaders van muziek neemt wél af: sinds 2008 is het aantal Nederlanders dat muziek downloadt gedaald van één op de drie naar bijna één op de vijf.

Onderzoek toont dat downloaden vermindert bij een beter legaal aanbod van bijvoorbeeld streamingdiensten zoals Spotify en Netflix. Het is sowieso niet verstandig om downloaders te vervolgen, zegt onderzoeker Joost Poort van het Instituut voor Informatierecht. „Een tamelijk onschuldig persoon arresteren zet kwaad bloed”, zegt Poort. „Daarmee vervreemd je klanten van jezelf. Vergeet niet, de downloaders zijn tegelijkertijd ook de grootste klanten van de industrie.”