Eigenlijk past het woord verneuken goed bij deze serie

„Eigenlijk zijn er weinig die er zo verneukt kunnen kijken als Thomas Acda”, zegt regisseur Job Gosschalk.

Ellen zit achter haar bureau, met haar hand in haar blouse. De secretaresse van Peter en Thomas denkt dat ze een knobbeltje in haar borst voelt. „Zou je alsjeblieft even willen kijken”, vraagt ze smekend aan Peter. „Ik kan het wel doen, dat is goed”, zegt Thomas twee keer. Zijn aanbod wordt genegeerd. Peter staat al achter de bureaustoel. Het zit linksonder, zegt Ellen. „Misschien moet ik ze alle twee even voelen”, zegt hij. Thomas staat in een hoekje, zijn blik gericht op het tapijt.

Wanneer Peter Heerschop naar die scene uit de Vara-serie Jeuk wordt gevraagd, slaat hij zijn handen voor zijn gezicht. Dat was één van de scenes die hij bedoelde toen hij zei dat de opnames soms best gênant waren, zegt de acteur en cabaretier in een Amsterdams café. En dat is precies wat de serie moet zijn: gênant. Een comedy van het pijnlijke soort.

Jeuk – gebaseerd op het Deense Klovn – is maar deels gescript. De verhaallijn was wel bekend, maar de acteurs waren vrij om te improviseren.

Onder andere Thomas Acda, Peter Heerschop en Jelka van Houten spelen een versie van zichzelf. Thomas – in de serie worden alleen de voornamen gebruikt – is getrouwd met Jelka en speelt de loser, die alles over zich heen krijgt. Zo werd hij in de eerste aflevering door zijn vrienden verkozen tot ‘tietenman’, nadat ze vriend Diederik op diens feestje op een stripper hadden getrakteerd en Thomas met zijn hoofd tussen haar borsten belandt. Heerschop speelt de beste vriend van Acda, maar laat hem vallen als dat hem het beste uitkomt. Dus wanneer hun vrouwen er tijdens een etentje achter komen dat er een stripper op het feestje was, zegt Peter dat niemand er eigenlijk iets aan vond. Behalve Thomas dan. „Thomas wilde per se een stripper. Dan krijg je er eentje met grote neptieten.”

Voor datzelfde etentje had Thomas trouwens vlees bij de bovenbuurman uit de vriezer gehaald. Die stond vervolgens driftig aan de voordeur. Het vlees bleek voor zijn bio-medisch onderzoek. Thomas had zijn vrienden mensenvlees voorgeschoteld.

De serie werd geregisseerd en geproduceerd door Job Gosschalk (producent van onder meer ’t Schaep met de 5 poten en Alles is liefde). „Mijn huis kan je bekend voorkomen”, zegt Gosschalk als hij de sleutel in het slot van zijn voordeur steekt. De houten tafel in zijn keuken is ook de tafel waaraan Thomas en Jelka in de serie ontbijten. Zijn woonkamer is de ruimte waar Thomas met zijn broek open op de bank lag nadat hij te veel spareribs had gegeten. „We hebben scenes gedraaid in mijn sportschool. Thomas reed in mijn auto. Ik heb eigenlijk alles gebruikt wat ik in huis had.”

Gosschalk schaamt zich best snel, zegt hij. „Als we aan het draaien waren dacht ik: moet dit nou?” En dan werd het alleen nog maar gênanter. Maar omdat ze bij hem thuis filmden, was de sfeer gemoedelijk.

Op de set was geen visagiste, er was geen licht. De acteurs namen hun eigen kleding mee. Uiteindelijk werd er met een klein team van acht mensen gewerkt. Gosschalk: „Zo is het origineel bedoeld en wij vonden het een fijne manier om te werken.”

Het gaat vaak over neuken

Het was een vriend van Gosschalk die hem op het Deense Klovn wees. De regisseur en producent besloot direct om Acda, Heerschop en Van Houten te vragen voor de Nederlandse uitvoering van de Deense comedy.

Acda kende hij van de Amsterdamse Kleinkunstacademie. Er zijn volgens Gosschalk weinig acteurs die zo veel leed over zich heen kunnen krijgen. Die het zo goed kunnen incasseren. Lachend: „Eigenlijk zijn er weinig die er zo verneukt kunnen kijken.” Dan vervolgt hij: „Jelka kan ook heel verneukt kijken. Eigenlijk past het woord verneuken goed bij deze serie. Er wordt verneukt gekeken, Peter verneukt anderen en het gaat vaak over neuken.”

Gosschalk nodigde de acteurs uit om bij hem thuis de eerste twee afleveringen van de Deense comedy te kijken. Iedereen mocht dan enthousiast zijn, er was in eerste instantie geen omroep in Jeuk geïnteresseerd. RTL toonde wel interesse. „Uiteindelijk werd gezegd: dit is leuk, maar we weten niet of het bij RTL past”, zegt Gosschalk. Dus ging Jeuk naar de Vara, die daarna enthousiast werd.

Geen speerpunt

De eerste aflevering van de serie werd op de eerste maandag van dit jaar uitgezonden – net als de eerste afleveringen van het SBS6-programma Utopia en de BNN-soap StartUp. „We waren niet – zoals ze dat in Hilversum noemen – een speerpunt”, zegt Gosschalk. „We waren op de dag van uitbreng op veel radiostations te horen. Maar op televisie ging het alleen maar over Utopia.” Gosschalk verheugde zich dan ook niet echt op de kijkcijfers die de volgende dag bekend zouden worden gemaakt. Onterecht. De eerste aflevering van Jeuk trok meer dan 800.000 kijkers.

Die avond kreeg Gosschalk een sms van RTL-programmadirecteur Erland Galjaard. Er stond in dat hij het programma verkeerd had ingeschat. Dat het fantastisch was hoe de programmamakers het uiteindelijk hadden gedaan. „Dat had hij niet hoeven zeggen. Hij heeft het niet verkeerd ingeschat. Ik weet niet of die serie het wel goed had gedaan op RTL.”

Eigenlijk werd er voor de eerste paar afleveringen op een kleine groep kijkers ingezet. Heerschop: „Zo ging het in Denemarken. Het eerste seizoen was daar een soort cultding.” Maar in Nederland is die kleine groep kijkers er nooit geweest.

Ongemakkelijk

Heerschop heeft geen moment getwijfeld, zegt hij. Hij verkeerde naar eigen zeggen dan ook in een luxepositie. „Ik hoefde niet op auditie. Normaal moet ik dat wel en dan word ik afgewezen. Ik word gevraagd voor de rollen waar ook Theo Maassen en Thomas Acda worden gevraagd. Dan wordt het altijd één van die twee.”

Hij wijst naar achteren. „Ik sprak net met Eric Corton”, zegt Heerschop. De radio-dj zit aan de bar in het café. „Eric zei: ‘Toen ik de eerste aflevering van Jeuk keek, begreep ik het gewoon niet’.” Het is niet de eerste keer dat hij dat hoort. Kijkers denken: is dit nu echt of geacteerd? Wat willen ze van me? „Misschien is Jeuk dan toch iets nieuws. Iets wat nog niet bestaat in Nederland.”