Een frisse blik van buiten, dat wil de advocatuur juist graag

Er komt géén staatstoezicht, maar een „evenwichtig en modern”, „onafhankelijk en transparant” toezicht op advocaten. Gisteren maakte staatssecretaris Fred Teeven (Veiligheid en Justitie, VVD) bekend dat hij zijn wetsvoorstel over het toezicht op de advocatuur in Nederland heeft aangepast, na overleg met de Nederlandse Orde van Advocaten.

De Orde verzette zich al tegen het toezicht sinds Teeven met zijn plannen kwam, zomer 2011. Nu is de Orde wel akkoord. Walter Hendriksen, algemeen deken van de Orde, onderhandelde er sinds zijn aantreden over met de staatssecretaris, najaar 2013.

Hoe is het u gelukt de staatssecretaris om te praten?

„Nou ja, we zijn hier ruim twee jaar mee bezig geweest. Het belangrijkste punt dat ons verdeeld hield, was dat Teeven wilde dat vreemde ogen toegang zouden krijgen tot de dossiers van onze dekens en individuele advocaten. Dat wilden wij per se niet: de geheimhouding en vertrouwelijkheid moet voor onze cliënten gewaarborgd blijven. Dat is uiteindelijk met deze nieuwe afspraken gelukt.”

Stelt het toezicht op de advocaten in dit compromis nog wel genoeg voor?

„Jazeker. Ook zonder inzicht in dossiers valt er genoeg te doen. Kijk naar de manier waarop de lokale dekens de klachten afhandelen, en hoe lang ze over het behandelen van die klachten doen. Of naar het financiële toezicht, of het gelijkschakelen van die zaken in de tien arrondissementen in het land.

„We moeten ook niet doen alsof dit allemaal nieuw is. Afgelopen jaar stelde Rein Jan Hoekstra, oud-lid van de Raad van State, vast dat het toezicht op advocaten door de Orde van Advocaten sterk is verbeterd. Hij adviseerde om elk jaar tenminste tien procent van alle advocatenkantoren te bezoeken, dat willen we natuurlijk komende jaren vasthouden. Staatssecretaris Teeven kón ook gemakkelijker naar ons luisteren, omdat Hoekstra over 2013 positief heeft gerapporteerd. We zijn al veel meer proactief bezig.”

Dat college van toezicht gaat uit drie personen bestaan: de algemeen deken plus twee ‘externen’ die de Orde mag aanwijzen. Zijn die dan wel onafhankelijk?

„Ja, wij willen juist die frisse blik van buiten wél naar binnen halen. Het beeld bestaat dat de advocatuur niemand van buiten toestaat, dat we een closed job-systeem hebben en slagers zijn die ons eigen vlees keuren. Dat beeld is onjuist, maar die roep om toezicht bestaat, die ís er.”

Dus het woord staatstoezicht...

„...dat zal ik niet meer in de mond nemen. De leden van het college van toezicht worden niet meer door het ministerie aangewezen. De Orde kan hen aandragen en ze worden per koninklijk besluit benoemd. En de eindverantwoordelijkheid voor het toezicht op advocaten blijft nu bij de dekens.”