Open brief van Arthur Japin aan Rutte: neem mij mee naar Sotsji

Arthur Japin bij zijn aankomst bij de Amsterdamse Stadsschouwburg voor de opening van de Boekenweek, afgelopen jaar. Foto ANP/Desiree Schippers

Auteur Arthur Japin laat in een open brief in de Volkskrant aan Mark Rutte weten ‘geschokt, gekrenkt en verontrust’ te zijn wegens de ‘zware delegatie die naar Rusland afreist’. De schrijver biedt zich aan om mee te reizen, en samen met Rutte de dialoog in Sotsji aan te gaan. De krant publiceerde de brief gisteren, en zette deze vanochtend volledig online.

Enkele fragmenten uit de brief van Japin:

Geachte minister-president Rutte, beste Mark,

Lang heb ik gewanhoopt over de Nederlandse houding inzake Sotsji. De zware delegatie die daarheen afreist, heeft me geschokt, gekrenkt en verontrust. Op de dialoog die er gevoerd gaat worden was ik allerminst gerust. Dit is volstrekt anders nu u overweegt een homo in de delegatie mee te nemen. Ik stel voor, geachte minister-president: laat mij het doen!

Graag reis ik zelf met u en het koningspaar naar Sotsji om de dialoog daar persoonlijk te voeren met u en naast u. [...]
Ik bied mij aan, bij dezen, opdat ik straks met een gerust geweten kan roepen: Leve Sotsji! [...]

Het IOC negeert zijn eigen handvest en dreigt de deelnemers aan de Spelen zelfs met diskwalificatie wanneer zij in Sotsji ook maar het minste protest laten horen tegen de Russische schending van de mensenrechten.

Omdat de Olympische Spelen een belangrijke symboolfunctie hebben, gaat hiervan een krachtige boodschap uit.

Een land dat de rechten van kleurlingen schendt, wordt uitgesloten van de Spelen.

Een land dat de rechten van vrouwen schendt, wordt uitgesloten van de Spelen.

Een land dat de rechten van homoseksuelen schendt, kan gewoon meedoen.

De gedachte en de boodschap zijn eenduidig: de rechten van homo’s zijn van minder belang dan die van andere mensenrechten.

Naast een verzoek tot een reis met de Nederlandse delegatie naar Sotsji, richt Japin zich tot onze premier en roept hem op: ‘Spreekt u zicht uit, duidelijk en zichtbaar

Er is door u, premier Rutte, namelijk een unieke en uitzonderlijk hoopgevende kans gecreëerd, nu wij niet, zoals vrijwel alle belangrijke landen, slechts een minister naar Sotsji sturen, maar ook onze premier en zelfs onze koning, met aan zijn zijde ons misschien wel machtigste wapen, koningin Máxima. [...]

Spreekt u zich uit. Doe het duidelijk en, vooral, doe het duidelijk zichtbaar. De tijd van stille diplomatie is wat dit onderwerp betreft ver voorbij. Alleen een statement dat in het openbaar gemaakt wordt, kan uw zaak en de mijne nog redden. En het zou zoveel mensen hoop kunnen geven. [...]

Uw stellingname tijdens de Olympische Spelen steunt, zoals dit eerder gebeurde in Zuid-Afrika en Afghanistan, minderheden in hun strijd voor gelijke rechten en hun streven naar een volwaardig bestaan.

We kunnen op de Spelen goud, zilver en brons winnen, maar er is pas blijvend iets gewonnen als u actief steun betuigt aan iedereen in Rusland en daarbuiten die door de stellingname van het IOC werd geschoffeerd en zeker aan allen die daardoor in gevaar gekomen zijn.

Uw houding zal velen sterken die op dit moment in een uitzichtloze omstandigheid verkeren. Door iemand te laten weten dat hij niet volledig alleen staat, kunt u zijn of haar leven redden.

Zo’n houding verwacht ik van u.
Zo’n houding verwacht ik van Nederland.

In afwachting van uw reactie verblijf ik,

Hoogachtend,
Arthur Japin

Arthur Japin (1956) schreef deze brief ter voorbereiding op het themaprogramma LEVE SOTSJI! Dat de VARA op 29 januari uitzendt.