Markant ‘kluchtspeler’ met een licht ironische stijl

foto kippa

Hij had iets van een Britse acteur op het Nederlandse toneel, Allard van der Scheer. Zijn acteerspel was licht ironisch met een mooi gevoel voor understatement. Door zijn markante verschijning en zijn wat slepende stem viel hij altijd op. Hoewel zijn leerjaren en inspiratiebronnen bij de groten van het Nederlands toneel liggen, onder wie Ko van Dijk, Eduard Verkad, Han Bentz van den Berg en Paul Steenbergen, koos hij voor een losser speelstijl. Hij verwierf bekendheid als kluchtspeler in televisieseries als Kunt u mij de weg naar Hamelen vertellen, mijnheer?, Medisch Centrum West en In de Vlaamsche pot. Ook deed hij mee aan films als Wat zien ik!? en De mannetjesmaker. Toch doet het woord ‘kluchtspeler’ hem tekort. Bij het Arnhemse gezelschap Toneelgroep Theater vertolkte hij bijvoorbeeld een ijzingwekkende rol in Voor het pensioen van Thomas Bernhard, een voorstelling over twee zussen en een broer die tot elkaar zijn veroordeeld.

Van der Scheer werd in Den Haag geboren in een gezin met toneelminnende ouders. Na de Amsterdamse Toneelschool kreeg hij een engagement bij de Haagse Comedie, maar hij vertrok al snel naar de Nederlandse Comedie in Amsterdam. Hij kon niet aarden in Den Haag.

Bij de Nederlandse Comedie debuteerde hij in 1950 met een belangrijke rol, die van Gordon Evans in het toneelstuk Vreemd tussenspel (Strange Interlude, 1928) van Eugene O’Neill. Sindsdien speelde hij in een oneindig aantal stukken. Een van zijn bekendste toneelrollen was die van Guus in Een dag uit de dood van Verdomde Lowietje van Peter Nichols bij toneelgezelschap Centrum. Ter gelegenheid van zijn vijftigjarige toneeljubileum, in januari 2000, speelde hij een gevoelige rol in het toneelstuk Kortsluiting, geschreven door zijn schoonzoon Haye van der Heyden. Hierin is hij de 71-jarige Victor die lijdt aan beginnende dementie.

Lange tijd werd hij beschouwd als een speler die de traditie van acteurs als Verkade en Steenbergen voortzette. Maar hij vertolkte geen grote tragische rollen, evenmin een Hamlet, een rol die de kunst van het schermen vereist. In een interview voor deze krant merkte hij hierover nuchter op: „Schermen interesseerde me niet.” „Het heeft veel voordelen daarom nooit een droom à la Hamlet te hebben gehad, ik prijs me er nog altijd gelukkig mee.”

Allard van der Scheer stierf op vrijdag 10 januari op 85-jarige leeftijd in zijn huis in Muiderberg, waar hij de grootste tijd van zijn acteursleven woonde. Zijn spullen waren al naar het Rosa Spier Huis in Laren overgebracht.