‘Dat ene kleine bundeltje willen wij wél’

FOTO BRAM BUDEL

Perdu draait vrijwel geheel op vrijwilligers, vertelt directeur Marije Koens (1987) trots. „Iedereen doet het uit liefde voor de literatuur.” Perdu is een stichting en bestaat naast de gelijknamige boekhandel uit de redactie van De Avonden (die elke vrijdagavond een literaire activiteit organiseert in de achter de boekwinkel gelegen theaterzaal) en uitgeverij Perdu. De laatste geeft een paar keer per jaar een poëziebundel uit; buitenlandse bundels waarin gedichten staan „die je in het Nederlandse literaire landschap niet tegenkomt”, aldus Koens. Daarmee hoopt Perdu de Nederlandse poëzie een impuls te geven.

Daarvoor zat het op diverse locaties, maar sinds 1996 zit de boekhandel hier, op de Kloveniersburgwal, om de hoek bij hotel de l’ Europe. Een groot deel van wat er binnen loopt bestaat dan ook uit buitenlandse toeristen, die puur uit nieuwsgierigheid even komen kijken. En dan vaak verwonderd zijn dat er zowaar een bundeltje op de planken staat van een dichter uit hun land – vertaald in het Nederlands. Of het origineel, bij de tweedehands bundels.

Perdu is de enige boekhandel in Nederland die uitsluitend poëzie verkoopt. Als het gaat om Nederlandstalig hebben zij de meest complete collectie, zeggen ze zelf. Van oud tot recent, van heel klein tot heel bekend, van gevestigde namen tot net gedebuteerden en van populaire bloemlezingen tot de eenling die een in eigen beheer (en soms handgemaakt) in minioplage uitgegeven poëziebundeltje voor een jaar op hun tafels neer mag leggen. Ook de collectie Engels is aanzienlijk. Verder vertaald werk, waaronder bundels uit minder alledaagse landen als IJsland, Roemenië, China, Japan en het Midden-Oosten.

Perdu kent veel vaste klanten, „de echte liefhebbers”. Daaronder veel schrijvers en bekende dichters, „mensen als Menno Wigman, F. Starik, Charlotte Mutsaers, Hans Verhagen”. Het publiek is zowel jong als oud. „Er komt regelmatig een jong iemand binnen die zegt: ik wil poëzie gaan lezen, waarmee moet ik beginnen.”

Een deel van de omzet komt van de webshop. „Die bestellingen komen van over de hele wereld. Dan vindt een Rus op onze site ineens dat ene bundeltje waar hij al jaren naar op zoek was en dat hier gewoon op de plank staat.” Leuk is het plankje met Nederlandse dichters die vertaald zijn. Toon Tellegen met Raptors (Raafvogels), Anton Korteweg (Mann im Herbst), Lucebert in het Engels. En poëzie speciaal voor kinderen.

Veel nieuw werk koopt Perdu op de jaarlijkse Beurs van de Kleine Uitgevers in Paradiso – dáár lopen ze die unieke boekjes tegen het lijf die de grote ketens vaak links laten liggen. „Maar wij willen die juist heel graag op onze tafels leggen.” Het antiquariaat komt vooral voort uit schenkingen. „Soms staat er ineens iemand met een doos voor de deur.” Zo liet wijlen Simon Vinkenoog een deel van zijn verzameling na aan Perdu, en onlangs werd de boekhandel blij verrast toen de erfgenamen van Lucebert met een deel van de inhoud van diens boekenkast aanklopten. „Fantastisch – met de handtekening er nog in.”

Wat altijd wel goed loopt zijn de bloemlezingen en nieuwe bundels van bekende dichters. Maar er zijn nog zoveel meer, vaak bijzondere werken die meer bekendheid verdienen, zegt vrijwilliger en dichter Nicky Theunissen (1969), terwijl ze boekjes van de tafel pakt. „Hier; Water en Vuur, gedichten bij beelden in Amsterdam, dat is toch prachtig uitgevoerd? Komt van Uitgeverij Phidias, een extreem klein uitgeverijtje dat zo’n bundel met zorg en liefde uitgeeft. En we hebben een paar hele experimentele dingen, waarin mensen de grenzen van de taal aan het verkennen zijn.”

Gemiddeld komen hier zo’n tien klanten per dag, schat ze. En soms maar twee. „Maar ach, soms heb je drie klanten en die maken de hele omzet goed. En al is het niet druk: er gaat nog steeds meer uit dan erin komt.” Daarmee doelt ze gelukkig op de boeken.