Steeds meer gemeenten huren loktieners in

Een ID-swiper, een scanapparaat voor identiteitsbewijzen, bevestigd aan de kassa van een supermarkt. ANP / Evert Elzinga

Een groeiend aantal gemeenten huurt bureaus in die met minderjarigen controleren of alcoholverstrekkers zich aan de nieuwe leeftijdgrens houden. Deze zogenoemde ‘loktieners’ proberen in opdracht bij cafés, winkels en sportkantines drank te kopen. Aan gemeenten wordt gerapporteerd waar ze daarin geslaagd zijn.

Deze week ontstond ophef over de inzet van een loktiener door de gemeente Utrecht. Een controleur had een 16-jarige meisje bij zich dat op verschillende plaatsen drank probeerde te bestellen. Eén café werd direct beboet. De inzet van de loktiener is omstreden omdat strafbare feiten niet zomaar mogen worden uitgelokt. De groeiende inzet van deze methode wordt geconstateerd door de twee grootste uitvoerders van deze ‘nalevingsonderzoeken’.

Doordat de nalevingsonderzoeken niet worden uitgevoerd met een handhaver, kan er geen boete volgen. Wel kunnen de gemeenten de onderzoeksconclusies gebruiken om “een goed gesprek” te voeren met alcoholverstrekkers die vaak de fout in gaan, zegt een woordvoerder van de gemeente Hoorn, die ook zo’n onderzoek laat uitvoeren. Zij zullen voortaan ook vaker bezoek krijgen van controleurs.

Op 1 januari is de minimumleeftijd voor het kopen van alcohol verhoogd van 16 naar 18 jaar. Vrijwel geen gemeente heeft sindsdien boetes uitgedeeld, blijkt uit een peiling van NRC Handelsblad onder 37 gemeenten. Negen gemeenten zeggen hier geen gegevens over te hebben of ze niet openbaar te willen maken. De overige 28 hebben geen boetes uitgedeeld.